Przejdź do treści

Żylaki powrózka nasiennego a niepłodność

Lekarz przyjmuje pacjenta
Fot.: Fotolia

Żylaki powrózka nasiennego są jedną z najczęstszych przyczyn męskiej niepłodności. Zazwyczaj wykrywa się je dopiero wtedy, gdy mężczyzna diagnozuje swoją płodność.

CHaBeR News

Jesteś dla nas ważna!

Chcemy być z Tobą w kontakcie, zapisz się do newslettera, aby otrzymywać wartościowe informacje.

Przygotujemy dla Ciebie coś ciekawego i możesz być pewna, że nie zasypiemy Cię mailami.

Czym są żylaki powrózka?

Odpowiadają za 12 – 40 proc. przypadków męskiej niepłodności. Dzieje się tak ze względu na zwiększony przepływ krwi i, co za tym idzie, podniesienie temperatury w mosznie. Powoduje to zwolnienie wytwarzania plemników i zmniejszenie ich liczby. Prawidłowa produkcja plemników przebiega w temperaturze 36,6 stopni Celsjusza, natomiast jeżeli temperatura jest za wysoka, może dojść do nieprawidłowości związanych z ich wytwarzaniem.

Czy żylaki powrózka zawsze wiążą się z niepłodnością?

Żylaki nie zawsze są powodem niepłodności, jednak często są odpowiedzialne za zmianę jakości nasienia, co zauważyć można w badaniach.

Jak można wyleczyć żylaki powrózka?

Żylaki powrózka usuwa się operacyjnie. Istnieje kilka metod, które różnią się skutecznością, możliwymi powikłaniami, czy wymaganiami sprzętowymi. Do jednej z najbardziej popularnych metod należy „klasyczna” operacja, podczas której z nacięcia przedniej ściany jamy brzusznej dociera się do struktur powrózka. Następnie poszerzone naczynia żylne podwiązuje się i przecina. Ta metoda ma jednak najniższy odsetek wyleczeń, a najwyższy – powikłań.

Obecnie najskuteczniejszą metodą leczenia jest laparoskopowe podwiązanie i przecięcie żył nasiennych (Laparoscopic Varicocele Ligation LVL). Do naczyń powrózka dociera się od strony jamy otrzewnej. Następnie na przedniej ścianie jamy brzusznej wykonuje się do trzy nacięcia długości od 5 do 10 mm, przez które wprowadza się światła z kamerą i narzędzia, pozwalające lekarzowi operować.

Jaka jest szansa na poprawę płodności po zakończeniu leczenia?

76 proc. mężczyzn wyleczonych z żylaków powrózka nasiennego zauważono poprawę płodności. Wyniki parametrów nasienia są zdecydowanie lepsze, co skutkuje możliwością naturalnego lub wspomaganego poczęcia dziecka.

Zobacz także:

Jakie badania ma wykonać mężczyzna od roku bezskutecznie starający się o dziecko?

7 sposobów na zniszczenie nasienia – czy wiesz, co sam sobie robisz?

Tu kupisz najnowszy magazyn Chcemy Być Rodzicami

Źródło: Chcemy Być Rodzicami

Anna Wencławska

Koordynatorka treści internetowych. Absolwentka Uniwersytetu Warszawskiego, pasjonatka obcych kultur i języków orientalnych.

Zadbaj o wszystkie parametry nasienia

Jak poprawić parametry nasienia
Wyniki nasienia można poprawić w 75 dni // fot. Pixabay

Jeżeli wyniki badania nasienia nie są pozytywne, masz ok. 75 dni na poprawę. Tyle wynosi okres spermatogenezy, czyli produkcji nowych plemników. Podstawowy spermiogram pokazuje właściwości ejakulatu pod względem morfologii, liczby, koncentracji i ruchliwości. Badanie coraz częściej bywa rozszerzane o diagnostykę DNA plemników. Zobaczmy, dlaczego ważne są wszystkie te parametry.

CHaBeR News

https://www.chcemybycrodzicami.pl/wp/wp-content/uploads/2016/07/pop-up-foto.jpg

Jesteś dla nas ważna!

Chcemy być z Tobą w kontakcie, zapisz się do newslettera, aby otrzymywać wartościowe informacje.

Przygotujemy dla Ciebie coś ciekawego i możesz być pewna, że nie zasypiemy Cię mailami.

Morfologia to termin odnoszący się do budowy plemnika. Według WHO odsetek plemników o prawidłowej budowie powinien wynosić powyżej 4%. Nieprawidłowości mogą dotyczyć poszczególnych elementów budowy (główki, wstawki, witki).

Obserwacja wyglądu plemnika jest ważna, ponieważ przewaga defektów danego rodzaju pozwala odnaleźć przyczynę nieprawidłowości i wskazać kierunek leczenia (np. problemy genetyczne mogą objawiać się zwiększoną ilością plemników o zbyt dużych główkach). Liczne badania pokazują, że słaba morfologia oznacza mniejszą szansę na ciążę naturalną, jak i w wyniku IVF.

Zobacz także: Reaktywne formy tlenu a niepłodność męska

Liczba i koncentracja plemników

Do zapłodnienia komórki jajowej potrzebny jest jeden plemnik. Dlaczego więc ich produkcja jest tak masowa? Nawet w obniżonych normach WHO wyznaczono pożądaną ilość na min. 39 mln w ejakulacie, zaś koncentrację (gęstość) na więcej niż 15 mln/ml.

Normy WHO określają takie wartości poszczególnych parametrów, które statystycznie powinny być wystarczające do osiągnięcia zapłodnienia komórki jajowej. Duża liczba plemników pozwala na „pozytywną rywalizację”, w której wygrywa najlepszy.

Ruchliwość

Plemnik o słabej ruchliwości tej rywalizacji na pewno nie wygra. WHO określa minimalną ruchliwość ogólną na 40%, zaś ruch postępowy na więcej niż 32%. Warto zadbać o liczbę, koncentrację i ruchliwość plemników, żeby ta „rywalizacja” odbywała się na jak najwyższym poziomie.

Zobacz także: Złe parametry nasienia to już problem globalny. Czy wkrótce wszyscy mężczyźni staną się niepłodni?

Chromatyna plemnikowa

Coraz częściej przeprowadzane jest badanie chromatyny plemnikowej. Bywa ono zlecane jako poszerzenie diagnostyki, po stwierdzeniu nieprawidłowości w badaniu podstawowym, najczęściej w wyniku nieprawidłowej morfologii i ruchliwości.

Ma określić genetyczną jakość plemnika, a dokładniej ilość plemników z defektami DNA w jądrze komórkowym. Często jednak, mimo prawidłowych wyników badania ogólnego, badanie pod kątem chromatyny pokazuje istotne nieprawidłowości.

Informacja o jakości DNA jest kluczowa w prognozowaniu szans na zapłodnienie oraz utrzymanie ciąży. Zapłodnienie plemnikiem z defektami genetycznymi może prowadzić do wad rozwojowych płodu.

Przyczyną mutacji genotypowych mogą być czynniki środowiskowe lub fizjologiczne, wśród których kluczową rolę odgrywa stres oksydacyjny. Podstawą eliminowania jego negatywnych efektów jest stosowanie substancji o działaniu antyoksydacyjnym, które obniżają aktywność wolnych rodników w nasieniu.

Zobacz także: Chcesz poprawić jakość nasienia? Pamiętaj o antyoksydantach i witaminach!

Jak poprawić parametry nasienia?

Czy któryś parametr oceny nasienia jest mniej ważny od innych? Szukając preparatu, który ma poprawić jakość nasienia, warto zdecydować się na ten, który zawiera substancje mające wpływ na wszystkie parametry.

Warto też zwrócić uwagę, czy zawiera odpowiednią ilość antyoksydantów, które są podstawowym źródłem nieprawidłowości w nasieniu.

Fertilman Plus zawiera zestaw witamin, mikroelementów i minerałów, które wpływają na poprawę wszystkich parametrów nasienia.

Zachęcamy do odwiedzenia strony http://www.fertilman.pl/nieplodnosc-meska-online.pdf i zapoznania się z poradnikiem dotyczącym męskiej niepłodności.

Tu kupisz e-wydanie magazynu Chcemy Być Rodzicami

materiał prasowy

Materiały prasowe to teksty przesyłane podmioty zewnętrzne do publikacji w różnych mediach, informują o wydarzeniach, osiągnięciach, bywają zaproszeniami na spotkania.

Niepłodność wtórna u mężczyzn. Gdy jedno dziecko to nie wybór

niepłodność wtórna u mężczyzn
fot. materiały partnera

Trudności w poczęciu kolejnego dziecka dotyczą wielu par – także tych, które mają już dzieci. Nierzadko przyczyną tych problemów jest męska niepłodność wtórna, z której występowania nie zdaje sobie sprawy wiele osób. Jakie podłoże mogą mieć te zaburzenia, co zrobić, by uzyskać właściwie rozpoznanie i jakie są dostępne metody leczenia? Wyjaśnia lek. med. Piotr Dzigowski, androlog kliniczny z kliniki leczenia niepłodności InviMed w Warszawie.

CHaBeR News

https://www.chcemybycrodzicami.pl/wp/wp-content/uploads/2016/07/pop-up-foto.jpg

Jesteś dla nas ważna!

Chcemy być z Tobą w kontakcie, zapisz się do newslettera, aby otrzymywać wartościowe informacje.

Przygotujemy dla Ciebie coś ciekawego i możesz być pewna, że nie zasypiemy Cię mailami.

Zgodnie ze statystykami WHO, niepłodność wtórna występuje u 20% par, u których nie zdiagnozowano problemów z płodnością przed poczęciem pierwszego dziecka. W równym stopniu dotyka kobiety, jak i mężczyzn. Najnowsze badania wskazują, że czynnik męski może być dominujący nawet u 51% rodziców.

Diagnoza niepłodności wtórnej u mężczyzn: wykonaj spermiogram i badania dodatkowe

Gdy mimo kilkumiesięcznych starań występują trudności z poczęciem kolejnego potomka, wskazana jest konsultacja z lekarzem. Mężczyzna powinien w pierwszej kolejności zgłosić się do androloga, który wykona badanie fizykalne oraz zleci badanie nasienia.

– Optymalnym rozwiązaniem jest wykonanie tzw. spermiogramu rozszerzonego. Badanie to pozwala ocenić najważniejsze parametry nasienia: objętość ejakulatu, jego odczyn pH, koncentrację, żywotność, ruchliwość i budowę plemników – wyjaśnia lek. med. Piotr Dzigowski, androlog współpracujący z warszawską kliniką leczenia niepłodności InviMed.

Zaburzenia jakości nasienia, które są wykrywane na podstawie tej analizy, związane są zazwyczaj z obniżeniem koncentracji plemników w nasieniu (mówimy wówczas o oligozoospermii), obniżeniem ruchliwości plemników (asthenozoospermia) bądź nieprawidłowościami ich budowy (teratozoospermia).

– Często tym problemom towarzyszą: obniżony odsetek żywych plemników (necrozoospermia), zaburzenia dojrzewania plemników czy niestabilność nici DNA plemnika – wyjaśnia lek. med. Piotr Dzigowski.

Rzadziej występującymi zaburzeniami są cryptozoospermia (gdy w 1 ml nasienia występuje mniej niż 1 mln plemników) i azoospermia, czyli całkowity brak plemników w nasieniu. Wymienione zaburzenia mogą występować pojedynczo lub łączyć się ze sobą.

ZOBACZ TEŻ: Normy nasienia według WHO, czyli męska płodność pod lupą

Niepłodność wtórna u mężczyzn: wykonaj badania dodatkowe

Aby wykryć przyczynę nieprawidłowych parametrów nasienia, androlog przeprowadza wywiad medyczny oraz zleca badania dodatkowe:

  • analizę poziomu hormonów,
  • posiew nasienia,
  • badanie USG jąder z oceną przepływów naczyniowych.

Czasem niezbędna okazuje się też diagnostyka w kierunku cukrzycy, hiperlipidemii i zaburzeń czynności tarczycy.

– U części pacjentów wykonujemy TRUS, czyli USG prostaty przez odbytnicę – mówi ekspert InviMed.

ZOBACZ TAKŻE: Diagnostyka mężczyzny w walce z niepłodnością – czego można się spodziewać?

Przyczyny męskiej niepłodności wtórnej: urazy, choroby lub przebyte leczenie

Warto wiedzieć, że przyczyną nieprawidłowych parametrów nasienia w przypadku niepłodności wtórnej u mężczyzn są przeważnie urazy lub choroby, do rozwoju których doszło w okresie po poczęciu poprzedniego dziecka.

– Rzadko problem wynika z chorób lub nieprawidłowości wrodzonych – te bowiem powodują już problemy z poczęciem pierwszego dziecka – podkreśla lek. med. Piotr Dzigowski, ekspert InviMed.

Jak dodaje androlog, za męską niepłodność wtórną mogą odpowiadać m.in.: skręt jąder, wodniak jądra, żylaki powrózków nasiennych, przebyte nowotwory jąder, przepukliny pachwinowe lub operacje w obrębie jamy brzusznej i miednicy. Piętno na płodności odciskają również zapalenia najądrzy i jąder oraz ostre i przewlekłe zapalenia prostaty, często występujące u mężczyzn w wieku 30-40 lat.

– Obniżenie jakości nasienia jest też skutkiem chorób ogólnoustrojowych – np. zaburzeń hormonalnych, niewydolności nerek, zakażeń układu moczowego. Nie bez znaczenia jest wiek mężczyzny [parametry nasienia gwałtownie spadają po 55. roku życia – przyp. red.] oraz czynniki środowiskowe – wyjaśnia specjalista.

POLECAMY TEŻ: Płodność a wiek mężczyzny. Zobacz, co na ten temat mówi lekarz

Niepłodność wtórna u mężczyzn może wynikać z zaburzeń seksualnych

Przyczyną niepłodności wtórnej u mężczyzn bywają też problemy seksualne, które utrudniają lub uniemożliwiają odbycie stosunku zakończonego wytryskiem. Mogą one wynikać z wad anatomicznych prącia, zaburzeń wzwodu, zaburzeń wytrysku czy zaburzeń prowadzących do spadku libido.

Sytuacja ta dotyczy ok. 1% panów zmagających się z niepłodnością.

Niepłodność wtórna u mężczyzn: jakie są możliwości leczenia?

Androlog zaznacza, że niepłodność wtórna u mężczyzn jest często wyleczalna. Umożliwia to szeroki wachlarz metod terapeutycznych, uwzględniający leczenie behawioralne, farmakologiczne i chirurgiczne. Niezbędne jest jednak postawienie właściwego rozpoznania.

– Podstawą jednak pozostaje odnalezienie przyczyny niepłodności wtórnej, a nie maskowanie skutków czy działanie po omacku. Innego leczenia wymaga mężczyzna po usunięciu jądra i chemioterapii z powodu raka, a innego pacjent z żylakami powrózków nasiennych czy przewlekłym zapaleniem prostaty – podkreśla androlog z InviMed.

CZYTAJ TAKŻE: Rak prostaty zabija szybko i po cichu. W Polsce można byłoby go skutecznie leczyć, gdyby nie… procedury

Niepłodność wtórna u mężczyzn a styl życia. Zadbaj o dietę i aktywność fizyczną

Należy jednak pamiętać, że leczenie męskiej niepłodności wtórnej nie sprowadza się jedynie do procedur medycznych. Niezbędne są także zmiany w stylu życia oraz utrzymanie właściwej masy ciała.

– Nadwaga czy otyłość prowadzą do zwiększenia ilości tkanki tłuszczowej w mosznie, a to skutkuje podwyższeniem temperatury jąder – a one tego nie lubią. Ponadto w tkance tłuszczowej testosteron ulega przemianie do estradiolu (żeńskiego hormonu płciowego), co powoduje dalszy spadek efektywności spermatogenezy – wyjaśnia lek. med. Piotr Dzigowski.

Istotna jest również dbałość o dietę oraz porzucenie nałogów i szkodliwych nawyków.

Zbilansowana dieta, rezygnacja z palenia tytoniu i nadużywania alkoholu (o dopalaczach i narkotykach nawet nie wspominam) są nie do przecenienia – mówi ekspert.

Wskazana jest też regularna aktywność fizyczna, która podnosi poziom endogennego testosteronu, zwiększa ukrwienie i utlenienie tkanek. Lekarz podkreśla jednak, że chodzi o wysiłek o umiarkowanym natężeniu, trwający ok. 30-60 minut dziennie.

– Forsowne treningi (maratony, triathlon, zawody typu IronMan, Runmageddon) powodują znaczne spustoszenia w organizmie mężczyzny i same w sobie mogą być przyczyną zaburzeń jakości nasienia. Są więc przeciwwskazane – lek. med. Piotr Dzigowski.

POLECAMY RÓWNIEŻ: Niepłodność męska: temat tabu. Mężczyźni nie dopuszczają myśli o zaburzeniach płodności

Logo: InviMed

Natalia Łyczko

Absolwentka filologii polskiej na Uniwersytecie Warszawskim. Redaktorka i korektorka – z zawodu i pasji. Miłośniczka kawy, kotów i podróży.

Czy obecnie problem niepłodności męskiej to fakt czy mit?

Diagnostyka męskiej niepłodności
Najczęstszą przyczyną męskiej niepłodności jest pogarszający się poziom nasienia // fot. Unsplash - Drew Hays

Na płodność ma wpływ wiele czynników cywilizacyjnych, będących pochodną dynamicznego rozwoju otaczającego nas świata. Polskie Towarzystwo Ginekologiczne przekazuje niepokojące dane mówiące o tym, że problem niepłodności dotyka każdego roku 1,5 miliona par w Polsce. Według danych Światowej Organizacja Zdrowia czynnik męski w niepłodności stanowi nawet 20% wszystkich przypadków niepłodności.

CHaBeR News

https://www.chcemybycrodzicami.pl/wp/wp-content/uploads/2016/07/pop-up-foto.jpg

Jesteś dla nas ważna!

Chcemy być z Tobą w kontakcie, zapisz się do newslettera, aby otrzymywać wartościowe informacje.

Przygotujemy dla Ciebie coś ciekawego i możesz być pewna, że nie zasypiemy Cię mailami.

Na męską płodność mają wpływ różne schorzenia układu rozrodczego, ale też czynniki cywilizacyjne jak styl życia, przyzwyczajenia dietetyczne, używki, waga, podatność na stres, a nawet rodzaj noszonej odzieży.

Jakie są przyczyny niepłodności u mężczyzn?

Prawidłowa diagnostyka niepłodności męskiej jest również kluczowym elementem w diagnostyce niepłodności par.

Męska niepłodność ma kilka przyczyn, ale dominującą z nich jest pogarszający się poziom jakości nasienia. Schorzenie to dotyka coraz młodszych osób, często poniżej 30 roku życia. Spadek jakości nasienia jest uwarunkowany głównie niewłaściwym odżywianiem, brakiem ruchu i stresem.

Do najczęściej diagnozowanych przyczyn niepłodności zaliczamy:

  • zaburzenia hormonalne,
  • żylaki powrózka nasiennego, wnętrostwo,
  • genetycznie uwarunkowane zaburzenia spermatogenezy,
  • zapalenia i zakażenia dróg nasiennych, w tym choroby przenoszone drogą płciową,
  • choroby nowotworowe,
  • urazy jąder,
  • zaburzenia seksualne.

Najczęściej stwierdzanymi zmianami w badaniu jakości nasienia są:

  • Teratozoospermia – zaburzenia budowy plemników
  • Azoospermia – całkowity brak plemników w ejakulacie
  • Oligozoospermia – plemniki nie spełniają normy ilościowej
  • Kryptozoospermia – znikoma ilość żywych plemników w ejakulacie
  • Nekrozoospermia – w ejakulacie dominują plemniki martwe

Zobacz także: Złe parametry nasienia to już problem globalny. Czy wkrótce wszyscy mężczyźni staną się niepłodni?

Diagnostyka męskiej niepłodności – jakie badania wykonać?

W prawidłowej diagnostyce niepłodności męskiej kluczowym elementem jest otrzymanie pełnowartościowego materiału do badania tzn. prawidłowo pobranego nasienia z zachowaniem wstrzemięźliwości we współżyciu oraz masturbacji (od 2 do 5 dni).

Podstawowe badania diagnostyczne nasienia to:

  • Ogólne badanie nasienia, obejmujące ocenę makroskopową nasienia (objętość, czas upłynnienia, pH, kolor, lepkość) oraz mikroskopową (koncentracja, ruchliwość, żywotność i morfologia plemników oraz obecność komórek okrągłych).
  • Posiew z antybiogramem pozwala na stwierdzenie obecności bakterii w próbce nasienia i dobranie optymalnego leczenia.
  • Test HBA – test wiązania plemników z hialuronianem – odzwierciedla odsetek plemników zdolnych do połączenia się z komórką jajową.
  • Kwas cytrynowy w plazmie – marker funkcjonowania prostaty,
  • Test MAR – do wykrywania przeciwciał przeciwplemnikowych w nasieniu.
  • α – glukozydaza obojętna (NAG) w plazmie nasienia – marker funkcjonowania najądrzy,
  • Fruktoza w plazmie nasienia– marker funkcjonowania pęcherzyków nasiennych.

Nieprawidłowe wyniki badań – i co dalej?

Specjalistyczne badania diagnostyczne wykonywane są przy nieprawidłowych wynikach badań podstawowych. Dysponujemy bardzo szerokim spektrum diagnostyki męskiej niepłodności. Do dyspozycji mamy:

  • Badanie fragmentacji chromatyny plemnikowej – wskazuje odsetek plemników z uszkodzeniem DNA, co może utrudnić zapłodnienie lub dalszy rozwój zarodka.
  • Biopsja jąder – stosowana w zaburzeniach produkcji plemników lub przy braku plemników w ejakulacie. Pobrany materiał może służyć do przeprowadzenia zabiegu in vitro. Istnieje też możliwość wykonania tego badania pod kontrolą mikroskopu operacyjnego.
  • Test Swim-up – ocenia zdolność plemników do poruszania się, a tym samym do zapłodnienia komórki jajowej.

Kompleksowym badaniem z krwi jest test genetyczny MIF-APEX. Zaletą testu jest równoczesne badanie wielu znanych genetycznych przyczyn niepłodności męskiej. Warto podkreślić, że problemy genetyczne stanowią 15% – 30% przyczyn męskiej niepłodności.

Zobacz także: Zioła na płodność dla mężczyzn

Jakie korzyści daje wczesna diagnostyka?

Wczesna diagnostyka daje nam ona obraz pełny obraz diagnostyczny i oszczędza czas. W sytuacji gdy badanie nasienia mężczyzny w wieku 25 lat wykaże problemy, ma on czas na działanie.

Może eliminować wiele przyczyn tego stanu a tym samym wpływać na poprawę jakości nasienia lub też  zabezpieczyć płodność w sytuacji pogarszających się z wiekiem wyników przez  zamrożenia nasienia do wykorzystania w przyszłości.

W mojej ocenie każdy mężczyzna pragnący w przyszłości posiadać potomstwo powinien przed 30 rokiem życia wykonać kontrolnie badanie ogólne nasienia. Mając wybór – sam zdecyduje o tym, czy i kiedy zostanie ojcem.

Tu kupisz e-wydanie magazynu Chcemy Być Rodzicami

Ekspert

Marcin Radko

Specjalizacja eksperta: specjalista urolog FEBU, androlog kliniczny EAA. Salve Medica R Warszawa

Chcemy Być Rodzicami

Jedyny magazyn poradnikowy dla starających się o dziecko. Starania naturalne, inseminacja, in vitro, adopcja.

Wpływ przeszłości, czyli jak dolegliwości z czasów dzieciństwa mogą przyczynić się do niepłodności u dorosłych mężczyzn

Choroby, które mają wpływ na niepłodność u mężczyzn
Powikłania związane z chorobami wieku dziecięcego mogą prowadzić do niepłodności // fot. Pixabay

Nieleczone stany zapalne, które są powikłaniami chorób wieku dziecięcego, mogą prowadzić do niepłodności. O ich poważnych konsekwencjach opowiada dr Tomasz Wiatr, urolog z Centrum Leczenia Niepłodności PARENS w Krakowie.

CHaBeR News

https://www.chcemybycrodzicami.pl/wp/wp-content/uploads/2016/07/pop-up-foto.jpg

Jesteś dla nas ważna!

Chcemy być z Tobą w kontakcie, zapisz się do newslettera, aby otrzymywać wartościowe informacje.

Przygotujemy dla Ciebie coś ciekawego i możesz być pewna, że nie zasypiemy Cię mailami.

Należy pamiętać, że w przygotowaniach do poczęcia dziecka powinny brać udział nie tylko kobiety, ale również mężczyźni. Badania pokazują, że przyczyna problemów z zajściem w ciążę leży w 40-60% po stronie mężczyzn. Jednym z kluczowych elementów poprawiających męską płodność jest stosowanie zdrowego stylu życia, w tym odpowiedniej diety.

Istnieje wiele przyczyn męskiej niepłodności np. genetyczne, hormonalne, seksualne, immunologiczne czy naczyniowe. Zwykle kolejnym krokiem po wykonaniu badania nasienia jest kontakt z andrologiem lub urologiem, który stara się znaleźć odpowiedź, jaki czynnik wpływa na jakość i ilość plemników.

Zdarza się, że lekarz znajduje przyczynę niepłodności, analizując przebyte choroby oraz ich wpływ na produkcję nasienia. W jaki sposób zaniedbane w dzieciństwie dolegliwości utrudniają zostanie ojcem?

Zobacz także: Choroby (nie tylko) dzieciństwa, które zagrażają płodności. Świnka a męska płodność, różyczka i ospa w ciąży

Choroby, które mają wpływ na niepłodność u mężczyzn  – świnka i różyczka

Najczęstszy błąd w tego typu przypadkach to radykalne stwierdzenie, że świnka może powodować niepłodność. Sama choroba na ogół nie jest groźna, jednak zdarzają się poważne komplikacje, a wśród nich zapalenie jąder.

Takie powikłania najczęściej dotyczą nie małych chłopców, ale nastolatków. Objawy zwykle pojawiają się 1–2 tygodnie po zapaleniu ślinianek przyusznych, w postaci nagłego powiększenia jednego lub obu jąder, bólu i gorączki.

W 30–50% przypadków zapalenie dotyczy obu jąder. Wówczas nieleczone zapalenie może prowadzić do upośledzenia spermatogenezy i niepłodności. Jednak dzieje się tak bardzo rzadko, wbrew powszechnym poglądom.

Inne stany zapalne w obrębie jąder, najądrzy, prostaty, pęcherzyków nasiennych

Nie tylko zapalenie jąder, ale każdy stan zapalny w obrębie męskiego układu rozrodczego może prowadzić do zmian w drogach wyprowadzających nasienie i powodować ich zablokowanie. W wyniku tego plemniki nie będą mogły wydostać się na zewnątrz. Jest to tzw. azoospermia obstrukcyjna, polegająca na niedrożności dróg nasiennych.

Objawy zapalenia to obrzęk, ból i gorączka, jednak zdarza się, że ostre zapalenie przechodzi w postać przewlekłą, która może mieć przebieg skąpoobjawowy, ale prowadzi do pogorszenia parametrów nasienia. Zapalenie w obrębie męskiego układu rozrodczego może także skutkować zaburzeniami seksualnymi, dlatego tak ważne jest jak najszybsze rozpoznanie i rozpoczęcie właściwego leczenia.

Zobacz także: Dieta na poprawę męskiej płodności. Co jeść, by wspomóc starania o dziecko?

Coś, czego rodzice nie powinni zaniedbać

Wnętrostwo, czyli niezstąpienie jąder. To najczęstsza wada rozwojowa męskich narządów płciowych, która polega na nieprawidłowym położeniu jednego lub obu jąder poza workiem mosznowym, najczęściej w jamie brzusznej lub kanale pachwinowym. Występuje u 1% wszystkich noworodków/rok i optymalną formą leczenia jest przeprowadzenie zabiegu operacyjnego.

Według wytycznych Europejskiego Towarzystwa Urologicznego EAU Guidelines stosowanie farmakoterapii w leczeniu niezstąpionych jąder może być pomocne w poprawie jakości nasienia, natomiast nie jest rekomendowane jako postępowanie rutynowe.

Bardzo ważne jest, aby leczenie zostało rozpoczęte wystarczająco wcześnie, gdyż wnętrostwo może prowadzić do niepłodności. Dlaczego?

Temperatura jąder w mosznie jest o 2–3 stopnie Celsjusza niższa niż temperatura ciała. Takie warunki sprzyjają produkcji plemników. Jeśli jądra znajdują się poza workiem mosznowym, podwyższona temperatura zaburza proces spermatogenezy.

Ważna jest więc obserwacja dziecka. Rodzice powinni zwrócić się do urologa, jeśli po 3 miesiącu życia chłopca jądra nadal nie zstąpiły do moszny. Rekomenduje się wczesne leczenie chirurgiczne, optymalnie po 6 miesiącu życia, ale nie później niż 18 miesięcy po urodzeniu.

Zobacz także: Sport to zdrowie, ale… nie zawsze. Czy intensywny trening może obniżyć płodność mężczyzny?

Sport nie zawsze zdrowy

Do skrętu jądra może dojść w przypadku wydłużonego powrózka nasiennego lub nadmiernej ruchomości jądra. Najczęściej dzieje się tak w momencie gwałtownego ruchu, na przykład w czasie treningu, u nastoletnich chłopców.

Objawy, które powinny zaniepokoić rodziców, to nagły, silny ból jądra u dziecka, obrzęk i zaczerwienienie moszny, niekiedy uniesienie jądra, nudności i wymioty.

Jeśli operacja nie zostanie przeprowadzona dostatecznie szybko (w ciągu 4–6 godzin od wystąpienia objawów), może dojść do niedokrwienia i martwicy jądra. Proponuje się jednoczasową detorsję skręconego jądra i fiksację jądra drugiego.

Żylaki powrózka nasiennego

Powstawanie żylaków powrózka nasiennego prowadzi do zaburzeń w przepływie krwi i wzrostu temperatury w obrębie jąder. To z kolei wpływa na ilość i jakość wytwarzanych plemników.

Zwykle żylaki nie powodują dolegliwości, jednak jeśli u dziecka przyrost objętości jądra po stronie występowania żylaków (najczęściej po lewej) jest istotnie mniejszy w porównaniu z drugim jądrem, należy rozważyć leczenie operacyjne. Problem najczęściej dotyczy wysokich, szczupłych chłopców.

Wśród wielu dotychczas stosowanych metod leczenia operacyjnego obecnie najchętniej stosowaną metodą pozostaje laparoskopia.

Autor: Dr Tomasz Wiatr, urolog

 

 

 

Tu kupisz e-wersję magazynu Chcemy Być Rodzicami

materiał prasowy

Materiały prasowe to teksty przesyłane podmioty zewnętrzne do publikacji w różnych mediach, informują o wydarzeniach, osiągnięciach, bywają zaproszeniami na spotkania.