Przejdź do treści

Zespół policystycznych jajników nie przekreśla ciąży!

zespół policystycznych jajników a ciąża

Szacuje się, że na zespół policystycznych jajników cierpi ok. 12 proc. kobiet. Wbrew powszechnej opinii to relatywnie częste zaburzenie wcale nie przekreśla ciąży. Ważne jednak, aby je w porę zdiagnozować i właściwie leczyć.

CHaBeR News

Jesteś dla nas ważna!

Chcemy być z Tobą w kontakcie, zapisz się do newslettera, aby otrzymywać wartościowe informacje.

Przygotujemy dla Ciebie coś ciekawego i możesz być pewna, że nie zasypiemy Cię mailami.

PCOS, czyli zespół policystycznych jajników (z ang. polycystic ovary syndrome) to zaburzenie w gospodarce hormonalnej organizmu. Jak wyjaśnia prof. Krzysztof Łukaszuk,  ginekolog, kierownik Klinik Leczenia Niepłodności INVICTA, diagnozowane jest u dość sporej grupy pacjentek, które doświadczają trudności z zajściem w ciążę.

– Na PCOS wskazywać może np. zbyt duża liczba pęcherzyków uwidocznionych w jajnikach, problem z metabolizmem glukozy, insulinooporność czy nadmiar androgenów (męskich hormonów płciowych) –  wylicza profesor.

Zobacz także: 3 podstawowe pytania o PCOS – kto, dlaczego, jak?! Znasz odpowiedzi?

PCOS a ciąża – kiedy do lekarza?

W praktyce, kobieta powinna zgłosić się do ginekologa m.in. jeśli zauważy u siebie nieregularne lub rzadkie miesiączki, zacznie tyć, szczególnie w okolicach brzucha, pojawią się problemy z cerą. Ze względu na zaburzoną gospodarkę androgenów pacjentki mogą uskarżać się na nadmiernie owłosienie (na twarzy, plecach, klatce piersiowej, brzuchu, pośladkach, udach – tzw. hirsutyzm), czy łysienie typu męskiego tzw. zakola.

Podczas wizyty u ginekologa, lekarz przeprowadzi wywiad z pacjentką, wykona UGS i zleci badania hormonalne, po których będzie w stanie ocenić czy przyczyną nieprawidłowości jest zespół policystycznych jajników.

PCOS a ciąża – metody leczenia

Należy pamiętać, że zaburzenia nie da się całkowicie wyleczyć, można jedynie zapobiegać negatywnym skutkom choroby. Terapie wybiera się w zależności od tego, czy pacjentka planuje w najbliższym czasie zajść w ciąże.

Najczęściej lekarz przepisuje tabletki antykoncepcyjne, które blokują naturalny cykl miesiączkowy, co powoduje, że pęcherzyki w jajnikach się wchłaniają i nie powstają nowe zmiany. Pigułki dodatkowo regulują krwawienia, hamują uciążliwy trądzik, czy nadmierne owłosienie.

Jeśli jednak kobieta pragnie w niedługim czasie zostać mamą, lekarz poleci monitorowanie owulacji i ewentualną farmakoterapię.

Bardzo duże znaczenie w leczeniu PCOS ma zdrowa dieta, a przede wszystkim utrzymanie prawidłowej masy ciała, co w efekcie pozwała uregulować cykle, a nawet w naturalny sposób przywrócić owulację.

Zobacz także: PCOS przeszkodą na drodze do macierzyństwa

PCOS a ciąża – szansa na ciążę

Jednym z charakterystycznych symptomów PCOS są zaburzenia owulacji lub całkowity jej brak, co w oczywisty sposób utrudnia zajście w ciążę. Należy jednak pamiętać, że wczesna diagnoza i odpowiednio dobrane leczenie może istotnie wpływać na szanse na poczęcie potomstwa.

– Większość z pacjentek z zdiagnozowanym PCOS rokuje bardzo dobrze pod względem płodności, u części z nich udaje się uzyskać ciążę naturalnie, a u innych wystarczy zastosować specjalną stymulację. W wielu przypadkach nie ma więc potrzeby wprowadzać działań inwazyjnych lub też stosować zaawansowanych technologii – mówi profesor.

PCOS a in vitro

Niestety, niektóre z pacjentek ze zdiagnozowanym zespołem PCOS mają na tyle zaburzone cykle, że w sposób bezpieczny trudno jest uzyskać farmakologicznie pojedynczą owulację. Te pacjentki tworzą grupę wymagającą zastosowania zapłodnienia pozaustrojowego.

– Patrząc z perspektywy efektywności zabiegu in vitro, u pacjentek z zespołem policystycznych jajników częściej borykamy się z problemem gorszej jakości komórek jajowych – wyjaśnia profesor Łukaszuk.

– Związane jest to ze wcześniejszym nieprawidłowym rozwojem gamet i zaleganiem w jajnikach pęcherzyków jajnikowych, które w toku leczenia podlegają stymulacji. Nie jest to jednak regułą, ponieważ zwykle u tych pacjentek możliwe jest uzyskanie kilku prawidłowo rozwijających się zarodków – tłumaczy.

Zobacz także: 4 typy PCOS – który przypadek jest twój?

PCOS a ciąża – hiperstymulacja

Ze względu na to, że część pacjentek bardzo słabo lub bardzo silnie reaguje na stymulację, istnieje ryzyko wystąpienia u nich tzw. hiperstymulacji. To jedno z rzadkich powikłań, które mogą wystąpić u kobiet przygotowywanych do zabiegu in vitro.

W wyniku nieprawidłowej reakcji na leki, organizm zaczyna wytwarzać zbyt wiele dużych pęcherzyków, jajniki powiększają się do nieprawidłowych rozmiarów, a taka sytuacja może zagrażać zdrowiu kobiety.

Dlatego pacjentki z PCOS wymagają bardzo indywidualnego podejścia związanego ze stymulacją, a nawet czasami zmiany standardowego postępowania. Spersonalizowane prowadzenie terapii jest w takich przypadkach konieczne. Przede wszystkim dokładnie sprawdza się rezerwę jajnikową – bierze się pod uwagę poziom hormonu AMH oraz bieżącą liczbę pęcherzyków antralnych. Na tej podstawie dobierane są rodzaj i dawki leków.  Intensywnie nadzorowana jest reakcja na stymulację. Celem zindywidualizowanej stymulacji w przypadku zapłodnienia pozaustrojowego jest uzyskanie między 7 a 12 dojrzałych komórek jajowych. W niektórych przypadkach zasadne może być usunięcie przed programem in vitro zalegających w jajnikach pęcherzyków i dopiero potem – rozpoczęcie leczenia. – tłumaczy profesor Łukaszuk.

Co ciekawe, kobiety z PCOS mają pewną przewagę nad swoimi zdrowymi koleżankami. – Wraz z upływem lat nadmiar komórek jajowych się zużywa i w okolicy 38-40 lat cykle stają się regularne. Można więc wnioskować, że panie z zespołem policystycznych jajników są dość często dłużej płodne niż ich rówieśniczki – wyjaśnia prof. Łukaszuk.

materiał prasowy

Materiały prasowe to teksty przesyłane podmioty zewnętrzne do publikacji w różnych mediach, informują o wydarzeniach, osiągnięciach, bywają zaproszeniami na spotkania.

Metformina w ciąży? Według najnowszych badań – TAK

Metformina w ciąży? Według najnowszych badań - TAK
fot.Pixabay

Metformina jeszcze kilkanaście lat temu była uważana za lek, który bezwzględnie należy odstawiać w okresie ciąży. Badania z lat 70 ubiegłego wieku wykazały jej rzekomą szkodliwość dla płodu i wielu endokrynologów, diabetologów i ginekologów przywiązało się do tej opinii. Jednak w świetle aktualnych badań, metformina nie ma negatywnego wpływu na płód ludzki. Co więcej, dzięki jej stosowaniu w trakcie ciąży pacjentki z PCOS, insulinoopornością, cukrzycą, czy otyłością są w stanie utrzymać ciążę i urodzić zdrowe dzieci.

CHaBeR News

https://www.chcemybycrodzicami.pl/wp/wp-content/uploads/2016/07/pop-up-foto.jpg

Jesteś dla nas ważna!

Chcemy być z Tobą w kontakcie, zapisz się do newslettera, aby otrzymywać wartościowe informacje.

Przygotujemy dla Ciebie coś ciekawego i możesz być pewna, że nie zasypiemy Cię mailami.

Zobacz też: PCOS a ciąża. Właściwe leczenie zwiększa skuteczność starań [WIDEO]

Co to jest metformina i kiedy się ją stosuje?

Metformina to lek z grupy biguanidów, który jest wykorzystywany w leczeniu cukrzycy typu 2 od 1957. W licznych badaniach naukowych przeprowadzonych na przestrzeni tego czasu wykazano między innymi, że obniża poziom glukozy we krwi poprzez zwiększenie odpowiedzi organizmu na insulinę, zmniejsza wątrobową syntezę glukozy, obniża stężenie cholesterolu w osoczu.

Metformina wykazuje działanie przeciwnowotworowe (nie do końca wyjaśnione, jednak udowodnione w dużych badaniach kohortowych – osoby leczone na cukrzycę typu 2 metforminą rzadziej zapadają na nowotwory określonych narządów, niż osoby z cukrzycą typu 2 leczone innymi lekami).

Jest lekiem polecanym w przypadku insulinooporności i PCOS, szczególnie w przypadkach, kiedy chorobom towarzyszy otyłość lub nadwaga. Może być stosowana jako samodzielny lek, skojarzona z insuliną lub innymi lekami przeciwcukrzycowymi.

Zobacz też: PCOS a ciąża. Zobacz, na co należy uważać

Metformina w ciąży

By stosowanie metforminy w ciąży było uzasadnione, muszą być do tego konkretne wskazania – insulinooporność w przebiegu PCOS lub cukrzycy ciążowej oraz towarzyszące im zaburzenia hormonalne i związane z gospodarką węglowodanową. Jeśli pacjentka przed ciążą jest leczona na cukrzycę metforminą, obecnie większość specjalistów decyduje się na kontynuację leczenia w trakcie ciąży.

Diabetolodzy przekonują, że wiele ich pacjentek z insulinoopornością i PCOS zaszło w ciążę przede wszystkim dzięki temu, że stosowały się do zaleceń żywieniowych oraz przyjmowały metforminę. Lek normalizuje nieregularne cykle, korzystnie wpływa na owulację i zmniejsza ryzyko poronienia w pierwszym trymestrze ciąży.

Zobacz też: Naturalny zamiennik metforminy? Berberyna w leczeniu PCOS

Wpływ metforminy na rozwój dziecka

Od prawie 10 lat naukowcy obserwują rozwój dzieci, których matki stosowały metforminę w trakcie ciąży i co roku publikują raport, porównując wyniki z grupą kontrolną – dziećmi, których matki nie stosowały leku w ciąży i nie choruja na cukrzycę. W wieku 9 lat u dzieci matek zażywającym metforminę nie zanotowano żadnych istotnych różnic rozwojowych.

W marcu 2019 roku w czasopiśmie Fertility and Sterility ukazał się artykuł relacjonujący badanie nad bezpośrednim toksycznym wpływem insuliny na łożysko ludzkie i ochronną rolą metforminy. Badanie przeprowadzono w warunkach laboratoryjnych, na wyizolowanych komórkach płodu.

Okazało się, że metformina może zatrzymywać szereg szkodliwych dla rozwoju komórek płodu procesów, które wywoływane są przez insulinę, na przykład uszkadzania DNA komórek.

Badacze uznali, że to własnie zjawisko – uszkadzanie komórek płodu w procesach, które wywołuje insulina – tłumaczy, dlaczego kobiety, u których występuje insulinooporność, nie są w stanie utrzymać ciąży. Tym efektom udało się zapobiec dzięki zastosowaniu metforminy.

E-wydanie Magazynu Chcemy Być Rodzicami znajdziesz tutaj. 

Olga Plesińska

Bioetyk, dziennikarka. W wolnym czasie dużo czyta, najchętniej z kotem na kolanach, jeździ na wrotkach i fotografuje.