Przejdź do treści

Przełom w polskiej medycynie – przeszczep własnego jajnika pacjentce po nowotworze

przeszczep jajnika

Lekarze z Kliniki Leczenia Niepłodności, Szpitala „Gameta” oraz z Instytutu Matki Polki dokonali pionierskiego przeszczepu tkanek jajnika. U 28-letniej pacjentki w czasie trwania ciąży zdiagnozowano nowotwór złośliwy. Kobietę poddano radykalnemu usunięciu jajnika i agresywnej radiochemipterapii.

Celem zabiegu było przywrócenie czynności hormonalnej jajnika u kobiety. O chorobie pacjentka dowiedziała się podczas ciąży. Odmówiła jej usunięcia i w 34 tygodniu przez cesarskie cięcie nastąpiło rozwiązanie. Aby kontynuować leczenie konieczne było usunięcie wszystkich narządów rodnych.

– U kobiet częstym powikłaniem agresywnego leczenia przeciwnowotworowego jest nieodwracalna utrata funkcji jajników i płodności. Objawia się wygaśnięciem ich czynności hormonalnej, czyli przedwczesną menopauzą oraz brakiem możliwości posiadania potomstwa. Brak funkcji jajnika u młodych kobiet grozi wystąpieniem poważnych powikłań, takich jak osteoporoza czy choroby sercowo-naczyniowe – tłumaczył kierownik projektu dr n. med. Paweł Radwan.

Przeszczep jajnika – badania

Po usunięciu jajników jeden z nich został zamrożony, a drugi szczegółowo przebadany. Pierwszy z nich przez półtora roku – czas leczenia pacjentki, przebywał w specjalnych warunkach. Następnie przed właściwym zabiegiem przeszczepu, lekarze poddali tkankę testom in vitro.

CZYTAJ TAKŻE: Pionierski przeszczep własnych jajników czyli medycyna a prawo i etyka 

Badania tkanki były konieczne, aby sprawdzić przeżywalność komórek i efektywność kriokonserwacji. Przed przeszczepem, lekarze przeprowadzili dodatkową procedurę – przeszczep ksenogeniczny, a więc do obcego gatunku. – Tkanka przeżyła, ponadto nie znaleźliśmy w jajniku komórek nowotworowych. Już wtedy mogliśmy zdecydować się na transplantacje. Niestety zabiegi takie przeprowadzane są na świecie niezwykle rzadko kończyły się powodzeniem. W przeciwieństwie do zarodków, które nie są uszkadzane w trakcie mrożenia tkanka jajnika jest bardziej skomplikowana i wrażliwa. – powiedział Radwan.

Przeszczep jajnika – przebieg

Fragment jajnika został rozmrożony przeszczepiony w tkankę podskórna specjalnego gatunku myszy z genetycznie upośledzona odpornością. Przeszczep przyjął się, po kilku tygodniach powtórnie zbadano tkankę, przed wszystkim pod kątem wznowy nowotworu.

Testy wykazały, ze przeszczep będzie bezpieczny.  – W jamie brzusznej pacjentki wytworzyliśmy kieszonki z otrzewnej i wszczepiliśmy fragmenty tkanek jajnika. Pacjentka czuje się obecnie dobrze, wkrótce opuści klinikę. Za około dwa miesiące dowiemy się, czy wszczepione tkanki podjęły swoją czynność – mówił Radwan.

Operacja trwała dwie godziny i pracował przy niej 12 osobowy zespół. Zabieg zrealizowany został w ramach programu naukowego, który prowadzony jest w klinice „Gameta” od trzech lat. Zgodę na eksperymentalną procedurę wydała Komisja Bioetyczna, a szpital sfinansował z własnych środków.

Autor

Magda Dubrawska

dziennikarka Chcemy Być Rodzicami, doktorantka socjologii.