Przejdź do treści

„Otwarta adopcja” czyli co?

otwarta adopcja

Otwarta adopcja to taka, w której rodziny biologiczna i adopcyjna mają ze sobą kontakt. Bywa, że ciągły. Czy to jest możliwe w Polsce? Na czym polega i jakie korzyści się z nią wiążą

W niektórych krajach taka forma adopcji jest dopuszczalna i cieszy się dużą popularnością. Kontakt może rozpoczynać się od spotkania matki biologicznej będącej w ciąży z potencjalnymi rodzicami adopcyjnymi. Rodzice mają trzy opcje poziomu otwartości do wyboru.

CHaBeR News

Jesteś dla nas ważna!

Chcemy być z Tobą w kontakcie, zapisz się do newslettera, aby otrzymywać wartościowe informacje.

Przygotujemy dla Ciebie coś ciekawego i możesz być pewna, że nie zasypiemy Cię mailami.

Adopcja całkowicie poufna

W tym przypadku rodzice biologiczni i adopcyjni zupełnie nie mają ze sobą kontaktu i nie są udostępniane żadne informacje identyfikujące obydwie strony. Ta forma jest najbardziej znana w Polsce, gdzie rodzice adopcyjni nie mają kontaktu z biologicznymi, nie znają swoich tożsamości. Korzeni i kontaktu z rodzicami biologicznymi może poszukiwać dopiero dziecko adoptowane po osiągnięciu pełnoletności.

Adopcja półotwarta

Ten rodzaj przysposobienia powala na kontakt ale tylko za pośrednictwem agencji adopcyjnej lub prawnika. Wymieniana może być na bieżąco część informacji np. historia choroby, zdjęcia, listy, ale nie są udostępniane wzajemnie żadne dane identyfikacyjne. Ten typ adopcji pozwala na dość sprawną komunikację z rodziną biologiczną adoptowanego dziecka, a jednocześnie oferuje trochę prywatności.

Adopcja otwarta całkowicie

To forma adopcji w której wzajemna tożsamość rodziców biologicznych i adopcyjnych jest znana. Kontakt może być już na etapie ciąży matki biologicznej, a w niektórych krajach brana jest pod uwagę opinia rodziców biologicznych co do wyboru rodziców adopcyjnych po takim wstępnym kontakcie. Komunikacja może się odbywać poprzez listy, e-maile, portale społecznościowe, rozmowy telefoniczne, a także osobiste wizyty. Niektóre rodziny wymieniają tylko krótkie notatki i zdjęcia, inne z kolei spędzają razem ze sobą więcej czasu razem, np. świętują wspólnie urodziny. Rodzaj i częstotliwość kontaktów jest dokładnie uregulowany zawartą przed przysposobieniem umową.

Warto podkreślić fakt, że w każdym przypadku sytuacja prawna jest jasno uregulowana, i dziecko ma tylko jedną legalną parę rodziców, są nimi rodzice adopcyjni. Tylko rodzice adopcyjni mają prawa i oczywiście obowiązki wobec swojego adoptowanego dziecka.

Otwarta adopcja

Otwarta adopcja wywołuje wiele emocji u wszystkich członków społeczności adopcyjnej. Może wywołać strach i niepewność, ale również dawać wsparcie. Szczególnie w zakresie relacji między dzieckiem a jego biologicznymi rodzicami. Do lat 80-tych uważano, że najlepsza dla wszystkich osób związanych z adopcją będzie ukrywanie jej faktu. Rodzice biologiczni łatwiej przeżyją stratę i smutek, dziecko będzie szczęśliwsze bo nie będzie wiedziało, a rodzice adopcyjni łatwiej będą wychowywać swoje dziecko. Z biegiem czasu, zdano sobie sprawę, że to nie pomogło biologicznym rodzicom zapomnieć, adopcyjnym poczuć się bardziej „prawdziwymi”, a dziecku żyć z podświadomym poczuciem opuszczenia. Badania przekrojowe pokazują, że korzystne jest, aby adoptowane dzieci miały otwarte relacje z rodziną biologiczną*. Otwarte relacje mogą pomóc dzieciom radzić sobie z ich uczuciem porzucenia, a także rozwiewać częste fantazje o ich rodzicach biologicznych. Dodatkowo, może zmniejszyć poczucie winy adoptowanego dziecka o lojalność w dzieleniu relacji z rodzicami adopcyjnymi i biologicznymi. Otwarte relacje tak, jak każde mogą mieć wzloty i upadki. Rodzicom adopcyjnym może być trudno słyszeć i widzieć smutek rodziców biologicznych. Z kolei rodzicom biologicznym może być trudno mierzyć się z codziennością życia dziecka w innej rodzinie. Dlatego te sprawy są bardzo ściśle uregulowane zawieraną przed adopcją umową, a instytucje socjalne mają przeszkolonych pracowników, psychologów, mediatorów, którzy wspomagają obydwie strony w tej relacji na każdym jej etapie.
 

KOMENTARZ PSYCHOLOGA, KTÓRY OD KILKUNASTU LAT OPIEKUJE SIĘ W POLSCE MATKAMI BIOLOGICZNYMI ODDAJĄCYMI DZIECI DO ADOPCJI:

Potrzebą każdego człowieka jest zbudowanie własnej tożsamości. Kształtuje się ona najsilniej w dzieciństwie i okresie dorastania. Stabilność własnej tożsamości opiera się na prawdzie oraz szacunku do własnych rodziców. W przypadku adopcji ma to szczególne znaczenie. Między dzieckiem a jego biologiczną rodziną zawsze jest silna więź, nawet jeśli jest ona nieuświadomiona. Brak wiedzy o rodzinie pochodzenia powoduje brak ważnego fragmentu niezbędnego do zbudowania własnej tożsamości. Adopcja otwarta daje dziecku możliwość zachowania własnych korzeni. Takie rozwiązanie wydaje się pozornie trudniejsze, bo konfrontuje rodzinę adopcyjną z rodziną biologiczną. Jednak patrząc na potrzeby dziecka z szerszej perspektywy, takie rozwiązanie przynosi pozytywne skutki dla wszystkich stron. Dla dziecka to ogromna ulga, gdy obie rodziny biologiczna i adopcyjna uznają się wzajemnie i odnoszą się od siebie z życzliwością i szacunkiem.

* Na podstawie artykułów Laury Teeter, certyfikowanego pracownika socjalnego, który pracuje w Adoptions Together, licencjonowanej agencji adopcyjnej w Maryland

Magdalena Modlibowska

Autorka książek „Odczarować adopcję” i „Księga Adoptowanego Dziecka”, a także wielu artykułów dot. adopcji, , prezeska Fundacji „Po adopcji”, wiceprezeska Stowarzyszenia „Dobrze Urodzeni”. Prywatnie mama trójki dzieci.