Przejdź do treści

Przerwane objęcia. Gdy macierzyństwo wyliczane jest w symbolicznych dawkach

Fot.: Shelbey Miller /Unsplash.com

Na wczesnym etapie życia każde dziecko potrzebuje bliskiej więzi z matką. Wspomaga to jego prawidłowy rozwój, uspokaja i buduje prawidłowe wzorce bliskości. Tymczasem w Polsce wciąż jest wiele dzieci, które wkrótce po narodzinach odrywa się od mamy – z tego tylko powodu, że jest nieletnia i ma niełatwą przeszłość.

CHaBeR News

Jesteś dla nas ważna!

Chcemy być z Tobą w kontakcie, zapisz się do newslettera, aby otrzymywać wartościowe informacje.

Przygotujemy dla Ciebie coś ciekawego i możesz być pewna, że nie zasypiemy Cię mailami.

Artykuł 18. Konstytucji RP mówi, że macierzyństwo i rodzicielstwo – obok małżeństwa i rodziny – znajdują się pod szczególną ochroną prawa. Ale polskie prawo nie wszystkie matki traktuje jednakowo. Zapomniano w nim o nastolatkach, które zachodzą w ciążę, będąc podopiecznymi placówek resocjalizacyjnych, m.in. zakładów poprawczych i młodzieżowych ośrodków wychowawczych.

Luka w systemie

W polskim systemie resocjalizacji brakuje instytucji, które umożliwiłyby wsparcie macierzyństwa nieletnich dziewcząt, wobec których zastosowano środki poprawcze. Młoda mama do czasu osiągnięcia pełnoletności nie ma władzy rodzicielskiej, a procedury nie pozwalają, by dziecko towarzyszyło jej w ośrodku resocjalizacyjnym. Oznacza to, że nastolatka, którą sąd skierował do takiej placówki, po porodzie zdana jest na swoich bliskich, którzy na czas jej pobytu w ośrodku mogliby przejąć opiekę nad  niemowlęciem.

Sytuacja komplikuje się, gdy nieletnia nie może liczyć na takie wsparcie: ani ze strony partnera (jeśli nie interesuje się on dzieckiem lub sam jest niepełnoletni), ani rodziny. Ponieważ nie istnieją domy samotnej matki dla nieletnich, wychowanka staje przed dramatycznym wyborem: oddać dziecko do adopcji, by dać mu szansę na lepszy start, czy zdecydować się na umieszczenie go w pogotowiu opiekuńczym, domu dziecka lub w zawodowej rodzinie zastępczej. Nastoletnie mamy, które zdecydują się na drugie rozwiązanie, wyszarpują od losu każdą pojedynczą chwilę z dzieckiem, wykorzystując na ten cel weekendowe przepustki. Niezależnie jednak od wyboru, którego dokonają, stracą szansę, by zobaczyć pierwszy uśmiech dziecka, usłyszeć jego pierwsze słowa i towarzyszyć mu, gdy stawia pierwsze nieporadne kroki.

Nie da się nie kochać

Andżelika, podopieczna jednej z placówek resocjalizacyjnych, urodziła, gdy miała 15 lat. Synkowi dała na imię Dawid, ale nie wie, jak chłopczyk nazywa się dziś. Wkrótce po porodzie trafił do adopcji, bo nastolatka nie mogła liczyć na pomoc rodziny. Nigdy tak naprawdę jej nie miała.

– Przyszła do mnie dyrektorka i powiedziała, że mam podjąć decyzję dotyczącą dziecka: czy jakaś rodzina zastępcza, czy adopcja, czy dom dziecka. Wtedy po raz kolejny byłam sama z trudną decyzją. Po przemyśleniach doszłam do wniosku, że adopcja będzie najlepsza. Sama byłam w rodzinie zastępczej i nie chciałam, by moje dziecko się w takiej rodzinie wychowywało. Wiem, że dom dziecka też nie jest dobrym wyborem. A rodzina adopcyjna to taka rodzina, która chce mieć dziecko, ale nie może. Będą więc kochali dziecko, które dostaną – mówi w poruszającym reportażu zrealizowanym przez Fundację „Po Drugie”.

Dawidkowi zostawiła list, w którym wyjaśniła, jak wyglądało jej życie, i zapewniła go, że nigdy o nim nie zapomni.

– Mogę sobie tylko wyobrażać, że jest dobrze, bo inaczej źle by się to dla mnie skończyło. (…) Nie da się nie kochać. Niestety, nie da się… – mówi.

Rozłąka nie do zaakceptowania

Choć problem może wydawać się marginalny, przed koniecznością podjęcia tak trudnej decyzji staje rocznie ok. 100 nieletnich matek. To dramat również setek dzieci, które już na początku swojej życiowej drogi otrzymują od losu nierówne szanse, zostając wyrwane z matczynych objęć.

Poczucie osamotnienia i marginalizacji, które towarzyszy nieletnim matkom z placówek resocjalizacyjnych, nierzadko sprawia też, że tracą one wiarę w swoje zdolności i rezygnują z dążeń, by wejść w rolę matki. To zaś nie pozostaje bez wpływu na proces resocjalizacji.

„Dwie wychowanki mają dzieci, które przebywają w rodzinach zastępczych. Ich kontakty z dziećmi są sporadyczne. Nie wpływa to pozytywnie na przebieg procesu wychowawczego i stan emocjonalny nieletnich. Dla innych trzech wychowanek rozłąka z dzieckiem była zbyt trudna do zaakceptowania, dlatego uciekły z placówki lub nie wróciły z urlopowania, uniemożliwiając sobie uzyskanie promocji [do następnej klasy]” – czytamy w relacji pedagożki Anieli Świątek z Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego w Cerekwicy Nowej, przedstawionej w raporcie „Sytuacja prawna, społeczna i wychowawcza nieletnich ciężarnych i nieletnich matek przebywających w placówkach resocjalizacyjnych”.

PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ:  Głos matki wpływa na rozwój mózgu dziecka. Naprawdę warto rozmawiać!

„Czytamy dla mamy”, czyli (o)powieść z misją

Tę dramatyczną sytuację chce zmienić Fundacja „Po Drugie”, która wraz z polską marką Bandi realizuje charytatywny projekt „Czytamy dla mamy”. W ramach inicjatywy, łączącej ważny cel społeczny z promocją czytelnictwa, dziewięć blogerek pod kierunkiem pisarki Sylwii Chutnik przygotowuje odcinkową powieść. Dochód z jej publikacji zostanie przeznaczony na budowę pierwszego ośrodka, w którym nieletnie mamy będą mogły zamieszkać wraz ze swoimi dziećmi i w komfortowych warunkach uczyć się życia w rodzinie.

Wśród autorek kolejnych rozdziałów książki znalazły się znane postacie polskiej blogosfery: Janina Bąk, Małgorzata Ohme, Wkurzona Żona, Amanda Waliszewska, Zosia Kwiatkowska, Magda Mikołajczyk, Laura Ogrodowczyk, Alicja Kost i Ewa Żmuda-Jankowska. Ostatnia część powieści, stanowiąca podsumowanie całej historii, spoczywa w rękach fanów.

Nieletnie matki: doświadczone ponad wiek

Bohaterowie niezwykłej książki, których losy można śledzić od października 2017 r. na stronie czytamydlamamy.org, muszą mierzyć się z trudnymi, często nieadekwatnymi do wieku doświadczeniami. Zupełnie tak, jak nastoletnie mamy będące podopiecznymi ośrodków resocjalizacyjnych.

Po północy trzeba było wezwać karetkę. Dziewczyna dostała temperatury, ledwo trzymała się na nogach. Wzięła ze sobą misia, którego nadal przytulała przed snem. Niemego świadka tysiąca dobrych i złych chwil. Sanitariusze pomogli jej zejść. Ciotka pojechała razem z nią, była przerażona. Od jakiegoś czasu widziała, że niezbyt dobrze dzieje się z jej siostrzenicą, ale chciała dziewczynie dać trochę oddechu. Żeby doszła do siebie po tragedii. Teraz żałowała, że niezbyt dobrze dopilnowała Anki, w końcu była za nią prawnie odpowiedzialna.

– A może ty jakie dopalacze żeś nabrała, co? – szepnęła na korytarzu. Ale widok dziewczyny i jej wzrok był najlepszą odpowiedzią. To nie narkotyki, to życie – czytamy w pierwszym rozdziale powieści, napisanym przez Sylwię Chutnik.

ZOBACZ TEŻ: Trudna droga do rodzicielstwa. Opowieści o staraniach, które dają siłę

Prawdziwy dom dla nieletniej mamy

Kolejne rozdziały książki pojawiają się co miesiąc na stronie projektu: czytamydlamamy.org. Aby uzyskać do nich dostęp, wystarczy dokonać wpłaty w dowolnej, zadeklarowanej przez siebie kwocie. Materiały, opatrzone estetycznymi ilustracjami, można przeczytać bezpośrednio na stronie WWW, pobrać je na czytnik e-booków lub ściągnąć jako audiobooka. Głosu do wersji dźwiękowej książki użyczyli nieodpłatnie znani artyści: Małgorzata Lewińska, Adam Ferency, Ewa Bułhak, Adam Woronowicz i Jowita Budnik.

Opublikowanymi do tej pory materiałami zainteresowało się już ponad tysiąc osób, a zainteresowanie wciąż rośnie. Do września 2018 r., czyli zaplanowanej daty końca akcji, pojawią się jeszcze cztery rozdziały książki. Po tym terminie powieść zostanie wydana w druku, a środki z jej sprzedaży – tak jak w przypadku rozdziałów w wersji elektronicznej – zostaną przeznaczone na budowę ośrodka dla nieletnich mam i ich dzieci.

Placówka, którą planują stworzyć przedstawiciele Fundacji „Po Drugie”, ma oferować dziewczętom warunki możliwie zbliżone do domowych. To bardzo ważny krok w zmianie ich trudnej sytuacji społecznej i życiowej. Ale żeby uniknąć setek kolejnych dramatów przerwanego macierzyństwa, konieczne są przede wszystkim zmiany systemowe.

– Chcemy nagłośnić tę sprawę – być może dzięki temu zmieni się polskie prawo. Jeszcze jakiś czas temu dziewczyny z domów dziecka nie mogły do nich wracać po porodzie ze swoimi dziećmi. Szczęśliwie te przepisy zostały już zmienione – mówi Stanulewicz.

Dotychczasowe datki pokryły na razie 10% szacowanych kosztów budowy ośrodka. Chcesz wspomóc Fundację „Po Drugie” w zebraniu pozostałej kwoty? Wejdź na www.czytamydlamamy.org i zobacz, jak łatwo możesz to zrobić.

Źródło: czytamydlamamy.org, kongreskobiet.pl, janinadaily.pl, podrugie.pl

POLECAMY RÓWNIEŻ: Kobietom będzie trudniej oddać dziecko do adopcji? „Wzrośnie popularność porzuceń noworodków w oknach życia”

Natalia Łyczko

Absolwentka filologii polskiej na Uniwersytecie Warszawskim. Redaktorka i korektorka – z zawodu i pasji. Miłośniczka kawy, kotów i podróży.

Bakteryjna szczepionka dla dzieci po cesarskim cięciu. Czy rzeczywiście pomaga wesprzeć odporność?

Mama z uśmiechniętym dzieckiem na rękach /Ilustracja do tekstu: Mlekoteka - Akcja Finałowa /Bakteryjna szczepionka dla dzieci po cesarskim cięciu
fot. Pixabay

Badania prowadzone w prestiżowych ośrodkach naukowych od wielu lat wykazują istotny związek pomiędzy metodą porodu a przyszłą odpornością dzieci. Okazuje się, że maluchy urodzone drogą cesarskiego cięcia statystycznie częściej zmagają się z zaburzeniami immunologicznymi niż dzieci urodzone naturalnie. Czy tym komplikacjom można przeciwdziałać? Amerykańscy położnicy twierdzą, że może w tym pomóc bakteryjna szczepionka dla dzieci po cesarskim cięciu. Czym jest i czy rzeczywiście działa?

CHaBeR News

https://www.chcemybycrodzicami.pl/wp/wp-content/uploads/2016/07/pop-up-foto.jpg

Jesteś dla nas ważna!

Chcemy być z Tobą w kontakcie, zapisz się do newslettera, aby otrzymywać wartościowe informacje.

Przygotujemy dla Ciebie coś ciekawego i możesz być pewna, że nie zasypiemy Cię mailami.

Jak wskazuje wiele publikacji naukowych, w czasie porodu naturalnego niemowlę styka się z bakteriami zasiedlającymi drogi rodne matki. To zaś sprzyja wczesnej stymulacji układu odpornościowego i wytwarzaniu pamięci immunologicznej, która pozwala organizmowi rozróżniać komórki własne od tych, które potencjalnie mu zagrażają. Uważa się, że dzięki transferowi drobnoustrojów podczas porodu naturalnego układ odpornościowy dzieci urodzonych siłami natury jest silniejszy i sprawniej reaguje na zagrożenia.

Jeśli poród odbywa się poprzez cesarskie cięcie, etap ten zostaje pominięty, co przekłada się na wieloletnie różnice w składzie mikrobioty przewodu pokarmowego dziecka. Może też sprzyjać zaburzeniom pracy wielu układów, m.in. układu immunologicznego. Właśnie z tego powodu noworodki, które przychodzą na świat poprzez cesarskie cięcie, w późniejszym okresie życia statystycznie częściej zmagają się z alergiami, schorzeniami metabolicznymi i astmą.

– Może być tak, że układ odpornościowy tych dzieci od samego początku zostaje nakierowany na inną drogę – uważa prof. Paul Wilmes z Uniwersytetu Luksemburskiego, który kierował tegorocznymi badaniami dotyczącymi wpływu cesarskiego cięcia na zdrowie dzieci.

CZYTAJ TEŻ: Jak wygląda cesarskie cięcie? Zobacz film!

Bakteryjna szczepionka dla dzieci po cesarskim cięciu. Na czym to polega?

Czy okołoporodowe braki pożytecznych mikrobów można nadrobić? Takie próby podejmują amerykańscy położnicy, którzy stworzyli tzw. bakteryjną szczepionkę dla dzieci po cesarskim cięciu.

Procedura, którą zapoczątkowano w nowojorskich szpitalach, opiera się na pozyskaniu bakterii pojawiających się w kanale rodnym ciężarnej przed planowym rozwiązaniem. Metoda, która na to pozwala, jest wyjątkowo prosta – polega na aplikacji zrolowanej gazy (na kształt tamponu) do pochwy kobiety w okresie poprzedzającym poród. Tuż przed zabraniem ciężarnej na blok operacyjny gaza jest wyjmowana i umieszczana w sterylnym pojemniku, a następnie wyjmowana po porodzie. W ciągu kilku pierwszych minut po cesarskim cięciu tamponem z bakteriami z kanału rodnego matki przeciera się twarz i ciało noworodka.

ZOBACZ RÓWNIEŻ: Od poczęcia do porodu. „Cudowna podróż” Damiena Hirsta oddaje hołd cudowi narodzin. Ale może też ranić

Bakteryjna szczepionka dla dzieci po cesarskim cięciu. Czy to działa?

Metoda zyskała dużą popularność na świecie. Ale czy rzeczywiście działa? Na razie brakuje na to przekonujących dowodów. Z dotychczasowych badań wynika, że choć flora bakteryjna u noworodków, które przetarto gazikiem z wydzieliną z kanału rodnego matki, przypominała tę, którą wykrywano u dzieci narodzonych naturalnie, to brakowało w niej kluczowych bakterii – ze szczepu Lactobacillus.

Medycy z zagranicznych klinik wskazują, że bakteryjna szczepionka dla dzieci po cesarskim cięciu może być nie tylko nieskuteczna, ale też łączyć się z ryzykiem zdrowotnym dla dziecka. Część naukowców sugeruje, że istnieje zagrożenie (choć bardzo niskie) przeniesienia w tej sposób groźnych bakterii E. coli i Streptococcus grupy B, co grozi rozwojem wczesnej sepsy noworodków. Z tego powodu w szpitalach, w których stosuje się tę metodę, ciężarne badane są pod kątem potencjalnie groźnych patogenów.

Zdaniem wielu lekarzy, znacznie bezpieczniejszy od metody, której długofalowe skutki są jak dotąd nieznane, jest kontakt „skóra do skóry”.

– Pochwowa flora bakteryjna rozprzestrzeni się na pościel, skórę i tak trafi także do dziecka – przekonuje dr Grzegorz Południewski, ginekolog i położnik.

Zainteresowanych bakteryjną szczepionką dla dzieci po cesarskim cięciu jednak nie brakuje, a część polskich szpitali przychyla się do próśb pacjentek o wprowadzenie takiej procedury przedporodowej. O tym, czy metoda zyska powszechną aprobatę, zadecydują zapewne wyniki szeroko zakrojonych badań.

Źródło: PAP, wysokieobcasy.pl

POLECAMY:

Cesarskie cięcie może wpływać na pracę mózgu dziecka

 

Natalia Łyczko

Absolwentka filologii polskiej na Uniwersytecie Warszawskim. Redaktorka i korektorka – z zawodu i pasji. Miłośniczka kawy, kotów i podróży.

Szczepienia przed ciążą. Które warto wykonać?

Szczepienia przed ciążą
Dzieci uzyskują odporność na wiele chorób zakaźnych jeszcze w życiu płodowym – fot. Fotolia

Szczepienia to nie tylko mniejsze ryzyko zachorowania w czasie ciąży, ale także ochrona płodu, a później noworodka przed śmiertelnie groźnymi chorobami. Które szczepienia przed ciążą warto wykonać?

CHaBeR News

https://www.chcemybycrodzicami.pl/wp/wp-content/uploads/2016/07/pop-up-foto.jpg

Jesteś dla nas ważna!

Chcemy być z Tobą w kontakcie, zapisz się do newslettera, aby otrzymywać wartościowe informacje.

Przygotujemy dla Ciebie coś ciekawego i możesz być pewna, że nie zasypiemy Cię mailami.

Prace nad pierwszymi szczepionkami rozpoczęły się w XVII wieku. Badacze próbowali przeciwdziałać rozwojowi epidemii cholery i żółtej febry, a Edward Jenner opublikował swoją pracę na temat ospy prawdziwej.

W XIX wieku Louis Pasteur odkrył, że choroby roznoszą się poprzez zarazki i opracował szczepionkę na wściekliznę. Na początku I wojny światowej wynaleziono anatoksynę duru brzusznego, a później wprowadzono szczepionkę na krztusiec.

Współcześnie istnieją setki szczepionek na liczne choroby powodujące m.in. pandemie (grypa) i występujące endemicznie (japońskie zapalenie mózgu). Dzięki masowym szczepieniom udało się doprowadzić do całkowitego zwalczenia ospy prawdziwej, która niegdyś zbierała śmiertelne żniwo na całym świecie.

Z uwagi na brak badań klinicznych, nie zaleca się podawania większości szczepionek kobietom ciężarnym. Planując dziecko warto zatem skonsultować się z lekarzem i dopytać, które szczepienia przed ciążą warto wykonać.

Zobacz też: Przeziębienie i grypa a starania o dziecko. Czy infekcja może mieć wpływ na nasienie?

Szczepienia przed ciążą – grypa

Grypa to ostra choroba zakaźna układu oddechowego wywołana zakażeniem wirusem grypy. Według statystyk w każdym sezonie jesienno-zimowym na grypę choruje nawet 30 proc. populacji.

Jest to choroba groźna, szczególnie dla kobiet w ciąży i dzieci, a jej powikłania bywają śmiertelne. Jest wyjątkowo zaraźliwa – szerzy się drogą kropelkową i poprzez bezpośredni kontakt z osobą zakażoną.

Jedyną dostępną metodą profilaktyczną jest szczepienie. Na grypę można się szczepić na każdym etapie starań o dziecko, a zgodnie z wytycznymi WHO, można szczepić też kobiety w ciąży niezależnie od długości jej trwania, choć producenci zalecają ostrożność w pierwszym trymestrze.

Jeżeli kobieta nie była wcześniej zaszczepiona, należy podać szczepionkę w połogu/w okresie karmienia piersią w celu ochrony noworodka.

Zobacz też: Choroby (nie tylko) dzieciństwa, które zagrażają płodności. Świnka a męska płodność, różyczka i ospa w ciąży

Szczepienia przed ciążą – odra, świnka i różyczka (MMR)

Różyczka to łagodna choroba zakaźna wieku dziecięcego wywołana przez wirus różyczki. Zapadalność jest bardzo duża, a choroba często przebiega bezobjawowo.

Różyczka występuje także u osób dorosłych i jest wyjątkowo groźna w czasie ciąży. Może powodować poronienie, wewnątrzmaciczne obumarcie płodu czy ciężkie wady wrodzone.

Warto pamiętać, że obowiązkowe szczepienie w 10. roku życia (dawniej tylko przeciwko różyczce w 13-14. roku życia) daje odporność na 10 lat. Po tym czasie zaleca się podanie dawki przypominającej. Po szczepieniu należy odłożyć starania o dziecko na trzy miesiące.

Świnka to choroba wirusowa głównie wieku dziecięcego, objawiająca się w ok. połowie przypadków bolesnym powiększeniem ślinianek przyusznych. Na świnkę można zachorować więcej niż jeden raz w życiu, jednak nie zdarza się to często.

Świnka u ciężarnych jest najbardziej niebezpieczna w 1. trymestrze ciąży. Zwiększa ryzyko poronienia. W 2. i 3. trymestrze choroba ma łagodny przebieg i nie stanowi dużego zagrożenia dla zdrowia dziecka i matki.

Odra jest ostrą, wirusową chorobą zakaźną, która charakteryzuje się gruboplamistą wysypką, zapaleniem błon śluzowych dróg oddechowych i spojówek, występuje też gorączka. Zakaźność jest bardzo duża, a wirusy przenoszą się drogą powietrzno-kropelkową.

W Europie obserwuje się wzrost zachorowalności na tę „zapomnianą” już chorobę. Zarażenie się odrą w czasie ciąży może skutkować uszkodzeniem narządu słuchu, niedoborem hormonu wzrostu, zaburzeniami mowy czy zapaleniem mózgu u dziecka. Skuteczną ochroną przed chorobą jest szczepionka, należy jednak zachować miesięczny odstęp pomiędzy podaniem szczepienia a zajściem w ciążę.

MMR to trójskładnikowa szczepionka przeciw odrze, śwince i różyczce. Mieszanka zawiera żywe, odzjadliwione wirusy.

Zobacz też: Infekcje w ciąży

Szczepienia przed ciążą – ospa wietrzna

Ospa wietrzna jest chorobą zakaźną wywołaną pierwotnym zakażeniem wirusem ospy wietrznej i półpaśca. Najczęściej pojawia się w wieku dziecięcym, jednak chorują na nią także dorośli. Zakażenie wirusem w ciąży może powodować poronienie, zespół wrodzonej ospy wietrznej u płodu czy pierwotne ospowe zapalenie płuc u ciężarnej.

Przed szczepieniem należy wykonać badanie poziomu przeciwciał przeciwko V. zoster w klasie IgG w celu potwierdzenia przebycia infekcji w przeszłości. Pacjentki z ujemnym wynikiem powinny poddać się szczepieniu.

Pełny cykl szczepienia obejmuje 2 dawki w odstępie 6-8 tygodni. Starania o ciążę można rozpocząć po trzech miesiącach.

Pamiętaj! „Żywe” szczepionki należy podać na 3 miesiące przed planowym poczęciem.

Szczepienia przed ciążą – błonica, tężec, krztusiec

Dzięki obowiązkowym szczepieniom błonica została niemal całkowicie wyeliminowana w Polsce.

W ostatnich latach obserwuje się jednak wzrost zachorowalności na krztusiec. Jest to ostra choroba zakaźna układu oddechowego, charakteryzująca się nawracającymi napadami kaszlu i przedłużającą się dusznością. Najnowsze badania pokazują, że pełen cykl szczepień nie daje odporności na całe życie. Stąd konieczność stosowania dawki przypominającej co 5-10 lat.

Tężec to rzadka choroba bakteryjna powodowana przez laseczkę tężca, która wnika do organizmu przez zabrudzoną ranę. Toksyna przez nią produkowana powoduje bardzo bolesny skurcz mięśni.

Najgroźniejszą postacią jest tzw. tężec noworodkowy, gdy do zakażenia dochodzi poprzez zabrudzenie kikuta pępowinowego. Śmiertelność sięga 100 proc., dlatego tak ważne jest szczepienie przed ciążą lub w trakcie. Jest to szczepionka „zabita”, więc może być podawana w ciąży, jednak zaleca się ją przed 2. trymestrem lub po nim.

Wszystkie potrzebne informacje na temat szczepień znajdziesz na stronie www.szczepienia.info.

Źródło: Chcemy Być Rodzicami (luty – marzec 2016), mamadu.pl, parenting.pl, mjakmama.pl

Tu kupisz e-wersję magazynu Chcemy Być Rodzicami

Anna Wencławska

Koordynatorka treści internetowych. Absolwentka Uniwersytetu Warszawskiego, pasjonatka obcych kultur i języków orientalnych.