fbpx
Przejdź do treści

Na czym polega punkcja jajników i co dzieje się z pobranymi komórkami?

punkcja jajników

Punkcja jajników – OPU (ang. ovum pick-up) – jest procedurą, w wyniku której pozyskiwany jest materiał biologiczny – oocyty (komórki jajowe) – potrzebne do procedury zapłodnienia pozaustrojowego (in vitro). Procedura ma dwa wymiary: medyczny i laboratoryjny – embriologiczny. O obu odpowiadają specjaliści z klinik InviMed.

Punkcja jajników okiem lekarza

Perspektywę medyczną przedstawia doktor Robert Gizler, ginekolog-położnik, dyrektor medyczny kliniki InviMed we Wrocławiu. Odpowiada na pytania, co musi się zadziać przed punkcją i jak wygląda dzień procedury.

Z medycznego punktu widzenia, OPU to samo pobranie komórek jajowych. Natomiast w przypadku procedury in vitro, poprzedza je przygotowanie pacjentki do wykonania tego zabiegu, czyli stymulacja hormonalna. Jest to najczęstsza sytuacja, choć np. do procedury IVM (in vitro maturation) nie prowadzi się stymulacji jajników.

Zanim dojdzie do OPU, konieczne jest monitorowanie ultrasonograficzne za pomocą aparatu USG rozwoju pęcherzyków i, niekiedy, badanie poziomu hormonów.

Po stronie lekarza jest także ustalenie dnia i godziny punkcji (OPU) oraz ustalenie terminu, w którym pacjentka musi przyjąć zastrzyk hCG (36 godzin przed terminem wykonania punkcji). Przyjęcie hCG to tzw. trigering. Podskórne lub domięśniowe przyjęcie hCG przez kobietę, u której na USG stwierdzono dojrzałe pęcherzyki Graafa, wywołuje dojrzewanie komórek jajowych a następnie po około 38-40 godzinach owulację.

Dzień punkcji wygląda następująco:

  1. W dniu punkcji pacjentka ma być na czczo (nic nie je ani nie pije). Położna przygotowuje pacjentkę do zabiegu, lekarz anestezjolog przeprowadza z pacjentką wywiad medyczny.
  2. Na sali operacyjnej wykonywane jest znieczulenie dożylne (uwaga – nie jest to pełna „narkoza” ze zwiotczeniem mięśni i intubacją).
  3. Następnie lekarz wykonuje pod kontrolą USG nakłucie jajnika przez sklepienie pochwy igłą do punkcji i aspirację zawartości pęcherzyków jajnikowych (nie zawsze w pobranym płynie są oocyty – dopiero w laboratorium embriolodzy określają liczbę uzyskanych komórek).
  4. Uzyskany w trakcie punkcji materiał od razu jest przekazywany do laboratorium embriologicznego.
  5. Wybudzenie pacjentki po punkcji, pionizacja oraz ustalenie prawidłowości jej stanu po punkcji.
  6. Przekazanie przez lekarza wskazań na okres po punkcji – ustalenie terminu transferu (czasami transfer jest odraczany ze wskazań medycznych na cykl kolejny), wypisanie leków, ewentualne wystawienie zwolnienia lekarskiego.

Więcej informacji o tym, jak przygotować się do punkcji jajników (OPU) znajdziesz po kliknięciu: TUTAJ.

OPU z perspektywy embriologa

Dr Ricardo Faundez, dyrektor laboratoriów embriologicznych klinik InviMed, przedstawia perspektywę embriologiczną i odpowiada na pytanie o to, co dzieje się z pobranymi komórkami jajowymi.

Ze strony laboratorium proces wygląda następująco:

  1. Przed zabiegiem punkcji, identyfikujemy Pacjentkę i wprowadzamy jej dane do systemu Fertiproof lub RI Witness. Systemy te pomagają w zapobieganiu potencjalnym błędom identyfikacji Pacjentki i jej Partnera oraz zarządzaniu działaniami w laboratorium.
  2. System Fertiproof generuje etykietki z identyfikacją kodów kreskowych, które są drukowane i przyklejane do naczyń laboratoryjnych potrzebnych podczas punkcji danej pacjentki (probówki, szalki i inne materiały mające kontakt z komórkami rozrodczymi Pacjentki i jej Partnera, a po zapłodnieniu z zarodkami). Natomiast system RI Witness używa chipu elektronicznego przyklejanego do naczyń.
  3. W trakcie zabiegu OPU, Partner Pacjentki oddaje nasienie, które jest przekazywane do laboratorium, po czym następuje wykonanie badania parametrów nasienia dla ustalenia jego jakości.
  4. Komórki pobrane przez lekarza w czasie procedury OPU, trafiają do probówek wraz z płynem pęcherzykowym pęcherzyków jajnikowych.
  5. Całość płynu jest przekazywana do laboratorium, gdzie w warunkach sterylnych embriolog szuka komórek i izoluje je od płynu pęcherzykowego.
  6. Jeśli w płynie znajdują się komórki, są one przenoszone do podłoża hodowlanego, w którym są kilkakrotnie płukane.
  7. Embriolog wykonuje wstępną ocenę komórek (kompleks oocyt-wzgórek jajonośny) pod względem ich prawidłowego wyglądu morfologicznego.
  8. Po płukaniu, kompleksy, przenoszone są na płytki zawierające podłoże hodowlane o innym składzie – odpowiednim dla wykonania następnego etapu procedury IVF.
  9. Komórki przechowywane są (około 2 godzin) do momentu ich przygotowania do zapłodnienia.
  10. Po ocenie jakości nasienia Partnera, następuje procedura selekcji plemników dostosowana do jakości nasienia. Po selekcji, zawiesina plemników czeka do momentu użycia do zapłodnienia. 

Na tym etapie kończy się OPU, po którym następuje procedura zapłodnienia pozaustrojowego (IVF, ICSI, IMSI, PICSI lub hb-IMSI).

Więcej informacji na temat metod znajdziesz na stronie: Metody zapłodnienia pozaustrojowego.

Dostęp dla wszystkich

Wolny dostęp

Ten materiał dostępny jest dla wszystkich czytelników Chcemy Być Rodzicami. Ale możesz otrzymać więcej posiadając Kontro Premium!

Ekspert

dr Ricardo Faundez i lek. Robert Gizler

dr Ricardo Faundez
Jeden z pierwszych embriologów w Polsce, którzy zajęli się wspomaganiem rozrodu człowieka metodą in vitro. Dyrektor naczelny laboratoriów embriologicznych klinik InviMed w Polsce. Ma ponad 30 lat doświadczenia i stopień naukowy doktora.

dr Robert Gizler
Specjalista ginekolog-położnik, dyrektor medyczny. Jeden z najlepszych specjalistów z zakresu leczenia niepłodności w naszym kraju. Świetny ginekolog i lider zespołu lekarskiego – dyrektor medyczny InviMed Wrocław.

Autor

Chcemy Być Rodzicami

Jedyny magazyn poradnikowy dla starających się o dziecko. Starania naturalne, inseminacja, in vitro, adopcja.