fbpx
Przejdź do treści

Cukrzyca a starania o dziecko

cukrzyca a ciąża

Uczucie pragnienia, ciągłe zmęczenie, częste oddawanie moczu, senność, zaburzenia widzenia… Cukrzyca potrafi uprzykrzyć życie i doprowadzić zdrowie do ruiny. Według WHO cukrzyca i niepłodność są chorobami społecznymi, czyli jednymi z najgroźniejszych schorzeń cywilizacyjnych, ale można i należy je leczyć. Gdy w grę wchodzą też starania o dziecko, sprawa komplikuje się jeszcze bardziej. O cukrzycy w kontekście starań o dziecko rozmawiamy z dr Anitą Rogowicz-Frontczak, diabetologiem i endokrynologiem z InviMed Poznań oraz współautorką strony cukrzyca.pl.

Czy kobieta chorująca na cukrzycę może mieć większe problemy z zajściem w ciążę?

Dr Anita Rogowicz-Frontczak: Tak, i są to problemy dość częste. Niewyrównana metabolicznie cukrzyca może powodować zaburzenia miesiączkowania, czego konsekwencją mogą być zaburzenia owulacji. Jeżeli kobieta już choruje, to do ciąży musi się przygotować – uzyskać bardzo dobre wyrównanie metaboliczne cukrzycy (HBa1c < 6,5%). W przeciwnym razie może dochodzić do poronień lub wad rozwojowych płodu. Trzeba pamiętać, że hiperglikemia, szczególnie w pierwszym trymestrze ciąży, jest silnym czynnikiem teratogennym – może powodować śmierć zarodka, wady w rozwoju płodu lub jego opóźnienie.

Jak chora na cukrzycę kobieta może się przed tym ustrzec?

Przed i w czasie ciąży kobiety z cukrzycą typu 2, stosujące leczenie w formie preparatów doustnych, muszą przejść na leczenie insuliną. Natomiast kobiety z typem 1 cukrzycy intensyfikują terapię hiperglikemii, np. stosując leczenie osobistymi pompami insulinowymi. Takie działania prowadzą do wyrównania metabolicznego cukrzycy, które ułatwia zajście w ciążę.

Co, jeśli wyrównanie jest, a ciąży nadal brak?

Jeżeli kobieta z dobrze wyrównaną i prawidłowo leczoną cukrzycą ma nadal problemy z zajściem w ciążę, wymaga to dalszej diagnostyki niepłodności. Z chorobą często współistnieje zespół policystycznych jajników, choroby tarczycy wpływające na zaburzenia płodności i inne schorzenia ginekologiczne oraz genetyczne. Pamiętajmy, że niepłodność dotyczy pary, więc nie można pominąć również diagnostyki mężczyzny. Część z tych osób będzie wymagało zastosowania metod wspomaganego rozrodu.

Jak cukrzyca wpływa na płodność mężczyzny?

Otyłość, wysokie wartości glikemii oraz (często) zaburzenia gospodarki lipidowej są czynnikami znacznie pogarszającymi jakość nasienia. Pacjenci, szczególnie z typem 2 cukrzycy, często prezentują też niższy poziom testosteronu, który objawia się spadkiem libido, zaburzeniami wzwodu i pogorszeniem parametrów nasienia. W cukrzycy typu 1 poziom testosteronu i jakość nasienia również może mieć związek z wysokimi wartościami glikemii. Jeżeli pacjent choruje długo, może wystąpić neuropatia układu autonomicznego, objawiająca się między innymi zaburzeniami wzwodu.

Czy cukrzyca może zupełnie uniemożliwić naturalne zajście w ciążę?

Dziś, przy coraz lepszej diagnostyce i terapii cukrzycy, występowanie samej choroby nie powoduje całkowitej niepłodności. Może ją tylko upośledzać ze względu na niewyrównanie metaboliczne czy współistniejącą otyłość. Niepłodność całkowita może wystąpić jedynie w zespołach genetycznych, w których obok niewydolności gonad (hipogonadyzm) występuje również cukrzyca (np. u kobiet jest to zespół Turnera, u mężczyzn Klinefeltera, zespoły przebiegające ze znaczną otyłością jak Prader-Willi itd.).

Czy osoby chore na cukrzycę, które nie mogą naturalnie zajść w ciążę, mogą korzystać z technik wspomaganego rozrodu?

Jeżeli jest to jedyny sposób leczenia niepłodności, a inne nie przyniosły rezultatów, to tak. Pacjentki przez zajściem w ciążę przygotowują się z diabetologiem do takiej sytuacji. Polega to na optymalnym wyrównaniu cukrzycy, diagnostyce powikłań, zastosowaniu leczenia insuliną (typ 2) czy osobistą pompą insulinową (typ 1). Zastosowanie metod wspomaganego rozrodu wymaga ścisłej współpracy z diabetologiem. W przypadku takiej formy terapii bezpłodności stosowane leki mogą wpływać na pogorszenie wartości glikemii i wymagają częstych korekt dawek insuliny, żeby temu zjawisku zapobiec.  

Jaki jest cel leczenia diabetologicznego w kontekście leczenia niepłodności?

Przede wszystkim szybka diagnostyka zaburzeń gospodarki węglowodanowej, szczególnie u osób z takimi czynnikami ryzyka jak otyłość czy zespól policystycznych jajników. Celem jest jak najlepsze wyrównanie metaboliczne cukrzycy. Możemy to osiągnąć odpowiednią dietą, nowymi lekami czy insuliną. U osób z nadwagą niezwykle istotna jest redukcja masy ciała, uzyskana modyfikacją stylu życia, ale też leczeniem farmakologicznym czy zabiegowym (przy znacznej otyłości). Ważne jest leczenie nadciśnienia tętniczego (w przypadku kobiet lekami bez właściwości teratogennych), a także leczenie ewentualnych przewlekłych powikłań cukrzycy.

Logo: InviMed

Dostęp dla wszystkich

Wolny dostęp

Ten materiał dostępny jest dla wszystkich czytelników Chcemy Być Rodzicami. Ale możesz otrzymać więcej posiadając Kontro Premium!

Ekspert

dr n. med. Anita Rogowicz-Frontczak

diabetolog, endokrynolog, specjalista chorób wewnętrznych. Absolwentka Akademii Medycznej w Poznaniu. Autorka wielu publikacji naukowych dotyczących diabetologii i endokrynologii, współautorka portalu cukrzyca.pl. W klinice leczenia niepłodności InviMed Poznań konsultuje pary zgłaszające problemy z poczęciem dziecka lub utrzymaniem ciąży na tle endokrynologicznym i cukrzycowym.

Autor

Chcemy Być Rodzicami

Jedyny magazyn poradnikowy dla starających się o dziecko. Starania naturalne, inseminacja, in vitro, adopcja.