Przejdź do treści

Poronienie naraża na ryzyko PTSD – „Wciąż czuję lęk…”

poronienie PTSD
poronienie PTSD – Poronienie naraża na ryzyko PTSD / Fot. Pixabay.com

Kobieta, która traci ciążę, przechodzi nieraz prawdziwe piekło. Zarówno emocjonalnie, jak i fizycznie, narażona jest na przeżycia znacznie przewyższające nasze codzienne możliwości radzenia sobie. Jak mówią eksperci, kobiety są wtedy narażone na ryzyko wystąpienia zespołu stresu pourazowego.

CHaBeR News

Jesteś dla nas ważna!

Chcemy być z Tobą w kontakcie, zapisz się do newslettera, aby otrzymywać wartościowe informacje.

Przygotujemy dla Ciebie coś ciekawego i możesz być pewna, że nie zasypiemy Cię mailami.

Zderzenie z traumą

Lekarze z Imperial College London wskazują, że nawet jedna trzecia kobiet, które poroniły, mają symptomy PTSD. Jest to zaburzenie lękowe pojawiające się po niezwykle trudnych przeżyciach. Osoby mogą same w nich uczestniczyć lub też być ich świadkami. Są to zdarzenia, które zagrażają życiu, bądź integralności fizycznej człowieka. Co ważne, większość z nas doświadcza takich prób i w pierwszym okresie po ich wystąpieniu, symptomy PTSD mogą się jak najbardziej pojawiać. Samo zaburzenie nie rozwinie się jednak u wszystkich. Jak pokazują badania jest to około 8 proc. mężczyzn i 20 proc. kobiet.

girl-1419218_1280Przyjrzyjmy się jednak bliżej samym symptomom, bo to na nie najbardziej zwracają uwagę eksperci z londyńskiego szpitala. Warto na pewno podkreślić nieustanne ponowne przeżywanie trudnego doświadczenia. Uporczywe myśli z nim związane mogą pojawiać się w różnych sytuacja, niezależnie od nas. Osoby po takich przejściach, będą też z całych sił starały się unikać miejsc, przedmiotów, czy ludzi związanych z traumatycznym zdarzeniem. Kobiety, które doświadczyły poronienia, mogą na przykład omijać sklepy z dziecięcymi wyprawkami. Nawet jeżeli dzieje się to kosztem czasu i znacznie utrudnia im codzienne funkcjonowanie. Osoby takie są w nieustannym napięciu i lęku, który wpływa na trudności w panowaniu, ale też w wyrażaniu emocji. Utrudniona jest koncentracja i bycie „tu i teraz”.

Jest to tylko część objawów, ale jak widać, są to zachowania i odczucia, które znacznie mogą komplikować życie. Co ważne, zakłócone są także relacje z innymi ludźmi. Nieraz osoby przeżywające symptomy PTSD izolują się od pozostałych. Pojawia się w nich poczucie niezrozumienia i osamotnienia. Są w pewnym sensie „odcięci” od reszty świata.

„Wciąż czuję lęk…”

Swoją przejmującą historię opowiedziała Nicole Marin, która w ciągu jednego roku przeżyła trzy poronienia. – Wszyscy myślą, że jest łatwiej, bo masz już dziecko. Z pełnym szacunkiem, zapewne jest łatwiej, niż gdybym dziecka nie miała, ale chciałam mieć kolejne – powiedziała w rozmowie z „BBC”.

Starania o drugą pociechę zaczęli z mężem Ben’em, kiedy ich córka skończyła rok. Nicole miała wtedy 38 lat i była świadoma zagrożeń, które mogą się wiązać z ciążą w tym wieku. – Zajście w ciążę zajęło mi więcej czasu, niż oczekiwałam. Kiedy się udało czułam duży niepokój, ponieważ wiele z moich przyjaciółek przeżyło choć jedno poronienie – dodała.

Nicole była w ciąży bliźniaczej. Pierwsze dziecko straciła w piątym, a drugie w siódmym tygodniu ciąży. Miała też operację w pełnej narkozie, która wiązała się właśnie z poronieniem. Dwa miesiące później pojawiła się kolejna ciąża. Ponownie stracona w siódmym tygodniu. Nie było słychać bicia serca. Dostała lekarstwa i została wysłana tym razem do domu. – To naprawdę nie jest przyjemne (…) To twoje dziecko, a musisz pozbyć się go w toalecie (…) to przerażające – opowiada.

Po trzecim poronieniu kobieta była już prawdziwie wyczerpana. W poradzeniu sobie z trudnymi przeżyciami nie pomagało jej też otoczenie. Ludzie pytali ją wprost, kiedy zamierza mieć kolejne dziecko, co tylko pogrążało ją w czarnych myślach. Kiedy już prawie straciła nadzieję, udało jej się zajść w ciążę i urodzić zdrowego syna. Jednak to, przez co przeszła, pozostawiło w niej trwał ślad, z którym wciąż stara się uporać.

– Wciąż wiele się martwię, ale jestem w trakcie terapii poznawczo-behawioralnej, która pomaga mi sobie z tym radzić (…) Nawet mając dwójkę cudownych dzieci wciąż czuję lęk, bo nie mogę uwierzyć, że to wszystko już za nami – dodaje.

Człowiek – człowiekowi lekiem

Eksperci podkreślają, że nie u wszystkich kobiet, które doświadczyły poronienia, rozwinie się pełnowymiarowe PTSD. Wiele z nich będzie jednak przeżywać długotrwały niepokój. Pomoc psychologiczna jest w takich sytuacjach szalenie potrzebna. Psychoterapia to jedna ze sprawdzonych form pracy. Ważne jest też wsparcie udzielane jeszcze w trakcie przeżywania sytuacji kryzysowej, a za taką niewątpliwie możemy uznać poronienie. Jeśli nie mamy jednak dostępu do pomocy profesjonalistów, powinniśmy pamiętać o sile, jaką dają nam nasi bliscy. To w takich chwilach jesteśmy dla siebie najważniejsi.

Źródło: „BBC” / ptbst.org.pl

więcej o poronieniu TUTAJ

Katarzyna Miłkowska

Dziennikarka, absolwentka UW. Obecnie studiuje psychologię kliniczną na Uniwersytecie SWPS oraz Gender Studies na UW.

Aktorska para straciła dziecko. Mara Lane w sieci opisuje swój ból

aktorska para straciła dziecko
Instagram - @thelionandthelambchop

Aktorska para Mara Lane i jej mąż Jonathan Rhys Mayers stracili w lipcu dziecko. Informacja wyszła na jaw, kiedy Meyers wdał się kilka dni temu w bójkę z ochroną lotniska w Dublinie. Wtedy jego żona zdecydowała się zamieścić w sieci poruszający wpis, tłumacząc zachowanie męża tragicznymi wydarzeniami.

CHaBeR News

Jesteś dla nas ważna!

Chcemy być z Tobą w kontakcie, zapisz się do newslettera, aby otrzymywać wartościowe informacje.

Przygotujemy dla Ciebie coś ciekawego i możesz być pewna, że nie zasypiemy Cię mailami.

We wtorek Mara opublikowała post na Instagramie, w którym poinformowała, że niedawno poroniła. Była w ciąży z drugim dzieckiem. W swoim wpisie Lane podziękowała też fanom za wsparcie, jakie ona i mąż otrzymali w ostatnich dniach.

Mara Lane opublikowała nagranie

Nienarodzony synek aktorskiej pary został nazwany imieniem Willow. Jak ujawniła Mara, jest pochowany w pobliżu drzewa zasadzonego pod domem. „Będziemy mogli patrzeć na nasze dziecko, które niczym gałęzie, będzie tańczyć na wietrze” – napisała na swoim profilu.

Kobieta opublikowała również w internecie przejmujące wideo, na którym widać moment, w którym dowiadują się o śmierci dziecka. Małżonkowie byli wtedy na badaniu USG. – Niestety, bicie serca jest niewyczuwalne – słychać na nagraniu głos lekarza.

aktorska para straciła dziecko

Instagram – @thelionandthelambchop

Wyznanie w sieci pomaga im załagodzić ból po stracie

Jak tłumaczy Mara, publikacja w sieci tak intymnych treści pomaga im w znoszeniu bólu po stracie dziecka.

Myślę, że to może pomóc zarówno nam, jak i innym osobom. Nie musimy przecież znosić tego wszystkiego sami. Możemy sobie nawzajem pomagać – napisała.

Mara poinformowała fanów, że jej mąż źle zniósł utratę synka. Na szczęście wiadomość ta nie złamała jego długotrwałej walki z alkoholizmem i depresją. Jak pisze Mara, tragiczne wydarzenie dało mu siłę, by się nawrócić.

Jonathan Rhys Meyers (39 lat) to irlandzki aktor filmowy i telewizyjny. Dużą popularność przyniosła mu rola króla Henryka VIII w produkcji BBC i HBO pt. „Dynastia Tudorów” oraz kreacja biskupa Heahmunda w serialu „Wikingowie”. Walczy z chorobą alkoholową i depresją. W dzieciństwie przeżył traumę, jego matka alkoholiczka wydawała większość pieniędzy na alkohol, często pozostawiając Jonathana bez pożywienia. Jak ujawnił, musiał kraść jedzenie.

W roku aktor 2016 poślubił Marę Lane, z którą ma syna imieniem Wolf Rhys Meyers. Lane jest aktorką i producentką filmową.

Zobacz także:

8 najczęstszych przyczyn utraty ciąży

Poronienie – czy jest jakiś „złoty środek”? Wypowiedź psychoterapeutki

Tu możesz kupić najnowszy magazyn Chcemy Być Rodzicami

Źródło: Daily Mail

Anna Wencławska

Absolwentka Uniwersytetu Warszawskiego. Dziennikarka, pasjonatka kultur i języków orientalnych.

Szczepionka przeciwko grypie ma związek z poronieniami? Naukowcy wyjaśniają

szczepionka przeciwko grypie
Pixabay

Naukowcy znaleźli możliwą zależność pomiędzy szczepieniami przeciwko grypie a poronieniami we wczesnym etapie ciąży. O wynikach badań mówi się jednak z dystansem, a wyżej wspomniana zależność dotyczy jedynie szczepionki z konkretnym szczepem wirusa i grupy kobiet, które taką szczepionkę otrzymywały dwa lata pod rząd.

CHaBeR News

Jesteś dla nas ważna!

Chcemy być z Tobą w kontakcie, zapisz się do newslettera, aby otrzymywać wartościowe informacje.

Przygotujemy dla Ciebie coś ciekawego i możesz być pewna, że nie zasypiemy Cię mailami.

Jednym z autorów badania jest Edward Belongia, naukowiec z Marshfield Clinic Researcg Institute w Wisconsin, który zasiada również w Amerykańskiej Komisji Doradczej ds. Praktyk w Zakresie Szczepień. Wyniki zostały opublikowane środę w magazynie „Vaccine”. Eksperci podkreślają jednak, że wyniki analizy mówią jedynie o możliwym powiązaniu, a nie związku przyczynowym. Zaznaczają też, że metody badań nadal wymagają udoskonalenia.

Szczepionka przeciwko grypie a poronienia – wyniki badań

W badaniu wzięło udział 485 kobiet, które poroniły oraz 484 kobiet, które donosiły ciążę. Obserwacja dotyczyła kobiet w wieku od 18 do 44 lat w sezonach grypowych na przełomie lat 2010 – 2012. Wśród 485 kobiet które straciły dziecko, 17 otrzymało szczepionkę na 28 dni przed poronieniem. Większość przypadków utraty ciąży przypadała na pierwszy trymestr. Jeżeli chodzi o drugą grupę kobiet, które normalnie urodziły dzieci, cztery z badanych zaszczepiły się wcześniej przeciwko grypie.

– Uważam, że niezwykle ważne jest, aby kobiety zrozumiały, że może istnieć zależność (pomiędzy szczepieniem a poronieniem – red.) i musi ona być jeszcze przeanalizowana i zbadana w okresie grypowym – mówi Amanda Cohn, doradca ds. szczepień z Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób. – Musimy zrozumieć, czy chodzi tu o szczepionkę przeciwko grypie, czy raczej chodzi o grupę kobiet, która jest bardziej podatna na poronienia – dodaje.

Lekarze zalecają szczepienia

Zarówno urzędnicy z Centrum Zapobiegania Chorobom, jak również Amerykański Kongres Położników i Ginekologów i autorzy badań nadal zalecają szczepienia kobiet ciężarnych w okresie grypowym, bowiem wirus jest niezwykle niebezpieczny dla rozwoju płodu. Szczepienia ochronne w trakcie ciąży są również najskuteczniejszą metodą ochrony noworodków, ponieważ szczepionka przeciwko grypie nie jest zalecana u niemowląt poniżej szóstego miesiąca życia.

Warto dodać, że wiele wcześniejszych badań sugerowało, że szczepionki przeciwko grypie mogą być bezpiecznie podawane w okresie ciąży. W wielu przypadkach naukowcom nie udało się również udowodnić żadnego związku pomiędzy przyjęciem szczepionki a utratą ciąży.

– Nauka jest zjawiskiem stopniowym i ludzie nie rozumieją, że bardzo rzadko jedno badanie dostarczy nam odpowiedzi – tłumaczy Edward Belongia.

Zalety szczepień przeciwko grypie

Szczepienia przeciw grypie chronią przed zachorowaniem zarówno matkę jak i dziecko. Wykazano, że kobiety w ciąży bardzo dobrze wytwarzają przeciwciała ochronne po szczepieniu. Przeciwciała te są przekazywane drogą transferu przezłożyskowego do płodu, a także podczas karmienia piersią.

W grupie kobiet w ciąży szczepionych przeciw grypie stwierdzono zmniejszenie liczby infekcji przebiegających z gorączką o 36% u matek oraz zmniejszenie liczby przypadków grypy potwierdzonej laboratoryjnie o 63% u dzieci. Ponadto zaobserwowano 92% efektywność szczepienia przeciw grypie wykonanego u ciężarnych w zapobieganiu hospitalizacjom z powodu grypy u dzieci do 12. miesiąca życia. Udowodniono także, że noworodki matek szczepionych w czasie ciąży wykazywały mniejsze ryzyko występowania niedojrzałości hipotrofii wewnątrzmacicznej.

Zobacz także:

Aktorska para straciła dziecko. Mara Lane w sieci opisuje swój ból

Poronienie z perspektywy lekarza – dr Estera Kłosowicz

Tu kupisz najnowszy magazyn Chcemy Być Rodzicami

Źródło: The Washington Post, ScienceMag, Chcemy Być Rodzicami

Anna Wencławska

Absolwentka Uniwersytetu Warszawskiego. Dziennikarka, pasjonatka kultur i języków orientalnych.

Inne wymiary poronienia

Fot. fotolia
Fot. fotolia

Okazuje się, że poronienie ma wiele wymiarów. Nie zawsze wiąże się z utratą, a w określonych sytuacjach bywa przeżywane jako jedyna szansa na kontrolę własnej płodności. Zobacz, o co chodzi!

CHaBeR News

Jesteś dla nas ważna!

Chcemy być z Tobą w kontakcie, zapisz się do newslettera, aby otrzymywać wartościowe informacje.

Przygotujemy dla Ciebie coś ciekawego i możesz być pewna, że nie zasypiemy Cię mailami.

Według badań przeprowadzonych przez organizację non profit Tommy’s , spośród 6000 kobiet, które doświadczyły poronienia, dwie trzecie miały trudności z mówieniem o tym, tyle samo nie mogło tematu poruszyć z przyjaciółką, a jedna trzecia uznała, że nie może o tym porozmawiać z własnym ojcem. Badań pokazujących, jak trudno jest kobietom sięgnąć po wsparcie, jakie mają kłopoty z ujawnieniem, co się im zdarzyło i jak bardzo czują się samotne jest wiele.

Poronienie ma wiele wymiarów

Złożoność emocji towarzyszących stracie również została na wiele sposób opisana. Emocje te muszą być silne i pierwotne, skoro tak trudno o nich mówić. Jednak jeśli poprosić kobiety, żeby anonimowo i online opowiedziały o swoim doświadczeniu poronienia, jak zrobiła to jedna z większych amerykańskich gazet okazuje się, że poronienie ma wiele wymiarów, nie zawsze wiąże się z utratą, a w określonych sytuacjach bywa przeżywane jako jedyna szansa na kontrolę własnej płodności. I wcale nie są to historie rzadkie. Historie te pokazują, jak bardzo sposób doświadczenia poronienia zależny jest od aktualnej sytuacji kobiety oraz kontekstu społecznego.

Wczesne poronienie się nie liczy?

W pierwszą ciążę A. zaszła szybko, z mężczyzną, z którym nie wiązała żadnej przyszłości, pomimo potwierdzonego PCOS. Po trzech tygodniach od pozytywnego testu, A. zaczęła odczuwać skurcze. Potem poszło szybko – wizyty u lekarza, krwawienie, koniec ciąży. Niewiele o tym myślała uznając, że widocznie tak miało być. Osiem lat później, już jako szczęśliwa mężatka, zapragnęła mieć dziecko. Tym razem sprawa nie była jednak tak prosta, PCOS nie dawało za wygraną, trzeba było rozpocząć leczenie niepłodności, bezskuteczne jak dotąd. A. wie jednak, że jeśli zdecyduje się na in vitro obarczone będzie ono zwiększonym ryzykiem poronienia. Ma też świadomość, że tym razem nie przeszłaby go ona tak bezboleśnie. Dlatego też bardzo zirytowały ją słowa położnej w klinice, że „wczesne poronienie się nie liczy”. Dla niej się liczy. Być może dlatego, że choć tamto dziecko było w zasadzie niechciane, w jej myślach i uczuciach jakoś zaistniało.

Cienka granica między stratą a aborcją – o co chodzi?

Dla każdej osoby, która pozwala sobie na wątpliwości i niepewność, ciąża i jej przebieg często bywa obszarem niepewności. Nie ma jasnych odpowiedzi, trzeba mierzyć się z sytuacjami niewyobrażalnymi i żyć z ich konsekwencjami.

K. miała już jedno dziecko w wieku przedszkolnym, kiedy poczuła, że to czas na kolejne macierzyństwo. Ciąża pojawiła się bez szybko i przebiegała bez problemów. Do pierwszego usg i badań genetycznych. Okazało się wówczas, że jest bardzo duże ryzyko, że dziecko jest poważnie chore, być może ma zespół śmiertelnych wad i nie przeżyje nawet etapu ciąży. Amniopunkcja, na wyniki której K. czekała kilka strasznych tygodni potwierdziła zespół śmiertelnych wad u dziecka. Nie było żadnych szans, żeby dziewczynka przeżyła poród, ale jej serduszko biło. Po konsultacji z lekarzem prowadzącym zapadła decyzja o zakończeniu ciąży.

Procedura trwała nie więcej niż pół godziny. Po wszystkim K. wróciła do domu i przez następne dni dochodziła do siebie. Kiedy dziś, po latach od tamtych wydarzeń myśli o przeszłości wie, że była to decyzja jednocześnie jej i nie jej. Że wybór był jedynie pozorny, wybór pomiędzy cierpieniem i cierpieniem. Czy więc była to aborcja?

Poronienie, którego nie było

Również taki list napłynął do redakcji gazety, która poprosiła kobiety o opisanie swojej historii poronienia.  

T. mieszka za oceanem, w stanie słynącym z bardzo ostrego prawa antyaborcyjnego i ograniczonego dostępu do środków antykoncepcyjnych. To, co jednak okazało się wiążące w jej historii to jej własne wychowanie, przekonanie, że rodzina powinna opierać się na tradycyjnych wartościach, że mąż pracuje, a kobieta zajmuje się domem i w związku z tym to on ma ostateczne zdanie. Dla postronnego obserwatora postawa ta może wydawać się archaiczna, jednak wcale nie jest rzadka również w zachodnim społeczeństwie.
Dzieci urodziła więc kilkoro aż do punktu, kiedy wiedziała, że kolejna ciąża zniszczy ją fizycznie i emocjonalnie. Zadbała więc o to, żeby w domu były środki antykoncepcyjne, rozpoczęła liczne rozmowy z mężem, który zobowiązał się do poddania się wazektomii. Tyle tylko, że nigdy nie mógł znaleźć czasu na wizytę u lekarza, sięganie po antykoncepcję również nie bardzo go przekonywało. I zdarzyła się kolejna ciąża zakończona najcięższym z dotychczasowych porodem, głęboką depresją poporodową T. oraz hospitalizacją. K. nigdy nie wróciła do równowagi emocjonalnej, a małżeństwo ostatecznie się rozpadło.

Można sobie wyobrazić, że K. swoją historię uznała za historię poronienia, które się nie wydarzyło. O którym myślało się, jak jedynym wyjściu, bez względu na jego wymiar etyczny czy medyczny.

To samo wydarzenie, umiejscowione w konkretnej rzeczywistości i kontekście, może oznaczać coś zupełnie innego.

W przypadku poronienia to zawsze jest jakaś utrata, koszt ponoszony przez kobietę. Czasem jednak jest to koszt mniejszy niż inne dostępne opcje.

POLECANE:

Poronienie i strata dziecka – fotografie

7 rzeczy, które musisz wiedzieć o poronieniu

Najnowszy magazyn Chcemy Być Rodzicami

 

Katarzyna Mirecka

psycholożka i psychoterapeutka, absolwentka Uniwersytetu Nottingham. Ukończyła 4-letnie całościowe szkolenie psychoterapeutyczne w Instytucie Analizy Rasztów. Pracuje z osobami dorosłymi, dziećmi i młodzieżą, indywidualnie oraz grupowo. Od 2015 roku związana z magazynem Chcemy Być Rodzicami

Zbiorowy pochówek dzieci nienarodzonych w Lublinie

pochówek dzieci nienarodzonych
Pochówek zaplanowano na 15 października 2018 r. / fot. Pixabay

W przyszłym roku na cmentarzu komunalnym na Majdanku w Lublinie zaplanowano pierwszy zbiorowy pogrzeb dzieci nienarodzonych. Powstanie tam też symboliczna mogiła.

CHaBeR News

Jesteś dla nas ważna!

Chcemy być z Tobą w kontakcie, zapisz się do newslettera, aby otrzymywać wartościowe informacje.

Przygotujemy dla Ciebie coś ciekawego i możesz być pewna, że nie zasypiemy Cię mailami.

Pierwszy zbiorowy pochówek prawdopodobnie odbędzie się 15 października 2018 roku, czyli w Dniu Dziecka Utraconego.

Pochówek dzieci nienarodzonych

Cały czas omawiane są jeszcze sprawy formalne – informuje Magdalena Sudoł, rzecznik prasowy Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w Lublinie, który zajmuje się m.in. pochówkami dzieci, których rodzicom nie przysługuje zasiłek pogrzebowy.

Pochówki prawdopodobnie będą się odbywać na w miejscu na cmentarzu komunalnym na Majdanku, które było zarezerwowane pod budowę nowej kaplicy.

15 października br. zbiorowy pogrzeb dzieci utraconych odbędzie się w Koszalinie, Pile, Słupsku i Szczecinku. Są to już kolejne pochówki prochów dzieci zmarłych w wyniku poronienia bądź martwego urodzenia.  

Dzień Dziecka Utraconego

15 października jest dla wielu osób dniem wyjątkowym. To wtedy wspomina się dzieci utracone na skutek poronienia, przedwczesnego porodu, jak również dzieci zmarłe.

Według prawa każda istota ludzka od poczęcia do osiągnięcia pełnoletności jest dzieckiem. Zatem kobietom po poronieniu i martwym urodzeniu lub w sytuacji, gdy zgon nastąpił przed 8 tygodniem życia, przysługują takie same prawa. Istotne jest jednak ustalenie płci dziecka.

Jakie prawa przysługują rodzicom po stracie?

Ustalenie płci dziecka jest konieczne do uzyskania świadczeń. Koszt badania to 400 zł i ciężar ten spada na rodziców, jeżeli chcą uzyskać od szpitala odpowiednie dokumenty. Bywa jednak, że personel po prostu pyta rodziców, jaką płeć wpisać do dokumentacji, aby oszczędzić kosztów i oczekiwania na wyniki badań.

Najważniejszym świadczeniem jest możliwość rejestracji dziecka w Urzędzie Stanu Cywilnego. Daje to możliwość skorzystania z urlopu macierzyńskiego w wymiarze 8 tygodni, nie krócej jednak niż przez okres 7 dni od dnia zgonu dziecka, jak również zasiłku pogrzebowego i urlopów okolicznościowych w związku z urodzeniem dziecka i pogrzebem.

Zobacz także:

Dzień Dziecka Utraconego 2014 

Inne wymiary poronienia

Tu kupisz najnowszy magazyn Chcemy Być Rodzicami

Źródło: Dziennik Wschodni, Radio Plus, Chcemy Być Rodzicami

Anna Wencławska

Absolwentka Uniwersytetu Warszawskiego. Dziennikarka, pasjonatka kultur i języków orientalnych.